భారత్ సోలార్ దూకుడు: రికార్డు సృష్టించిన ఉత్పత్తి.. కానీ భవిష్యత్తుపై ఆందోళనలు?

రికార్డు స్థాయిలో సోలార్ కెపాసిటీ జోడింపు!

జనవరి-మార్చి 2026 మధ్య కాలంలో, భారత సోలార్ రంగం చరిత్రలోనే అత్యుత్తమ పనితీరును కనబరిచింది. ఈ క్వార్టర్ లో 15.3 గిగావాట్లు (GW) సోలార్ కెపాసిటీని జోడించింది. గత ఏడాదితో పోలిస్తే ఇది 143% అధికం కాగా, అంతకుముందు త్రైమాసికం (Q4 2025) తో పోలిస్తే 49% వృద్ధిని చూపించింది. మొత్తం కొత్త విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యంలో 77% వాటా సోలార్ దే కావడం విశేషం. దీంతో మార్చి 2026 నాటికి భారతదేశ మొత్తం సోలార్ కెపాసిటీ 152 GW కి చేరింది. దేశీయ మొత్తం విద్యుత్ సామర్థ్యంలో 28% మరియు పునరుత్పాదక ఇంధన రంగంలో 55% సోలార్ వాటా కలిగి ఉంది.

పాలసీ గడువులే కొండంత అండ!

ఈ రికార్డు స్థాయిలో ఉత్పత్తికి ప్రధాన కారణం, రాబోయే పాలసీ గడువులను అందుకోవడానికి డెవలపర్లు ప్రాజెక్టులను త్వరితగతిన పూర్తి చేయడం. ముఖ్యంగా, జూన్ 2026 నుండి అమలులోకి రానున్న అప్రూవ్డ్ లిస్ట్ ఆఫ్ మోడల్స్ అండ్ మాన్యుఫ్యాక్చరర్స్ (ALMM) లిస్ట్-II నిబంధనలు, ప్రభుత్వ ప్రాజెక్టులలో దేశీయంగా తయారైన సోలార్ సెల్స్ వాడకాన్ని తప్పనిసరి చేశాయి. దేశీయంగా తయారైన సెల్స్ లభ్యత తక్కువగా ఉండవచ్చనే అంచనాలు, పెరుగుతున్న మాడ్యూల్ ఖర్చుల నేపథ్యంలో, డెవలపర్లు పాత నిబంధనల ప్రకారం ప్రాజెక్టులను వేగంగా పూర్తి చేశారు. దీంతోపాటు, ఇంటర్-స్టేట్ ట్రాన్స్‌మిషన్ సిస్టమ్ (ISTS) ఛార్జీల తగ్గింపు, PM-KUSUM ప్రోగ్రామ్ కింద పనులు వేగవంతం కావడం కూడా ఈ వృద్ధికి దోహదపడ్డాయి. ఈ త్రైమాసికంలో గుజరాత్, రాజస్థాన్ రాష్ట్రాలు అగ్రస్థానంలో నిలిచాయి. రెండూ కలిసి దాదాపు 79% పెద్ద-స్థాయి సోలార్ ప్రాజెక్టులకు దోహదపడ్డాయి, ఇందులో గుజరాత్ 40%, రాజస్థాన్ 39% వాటాను కలిగి ఉన్నాయి.

తగ్గుతున్న ప్రాజెక్టుల పైప్‌లైన్: ఆందోళన తప్పదా?

ఒకవైపు ఉత్పత్తిలో రికార్డులు సృష్టిస్తుండగా, మరోవైపు భవిష్యత్తు ప్రాజెక్టుల పైప్‌లైన్ గణనీయంగా తగ్గుతోందనే ఆందోళనకరమైన విషయం బయటపడింది. Q1 2026 లో సోలార్ టెండర్ ప్రకటనలు గత ఏడాదితో పోలిస్తే 68% తగ్గి కేవలం 3 GW కి పరిమితమయ్యాయి. అదేవిధంగా, వేలంపాటల ద్వారా కేటాయించిన సోలార్ కెపాసిటీ కూడా 64% క్షీణించి 4 GW కి చేరుకుంది. భవిష్యత్ వృద్ధికి కీలకమైన ఈ ప్రాజెక్ట్ పైప్‌లైన్ కార్యకలాపాలలో తగ్గుదల, రాబోయే త్రైమాసికాల్లో సోలార్ కెపాసిటీ చేర్పులు మందగించే అవకాశం ఉందని సూచిస్తోంది. అదనంగా, TOPCon DCR మాడ్యూల్స్ వాడిన పెద్ద-స్థాయి సోలార్ ప్రాజెక్టుల సగటు ఖర్చు, త్రైమాసికం వారీగా స్వల్పంగా తగ్గినా, గత ఏడాది ఇదే కాలంతో పోలిస్తే 6% ఎక్కువగా ఉంది. ఇది కొనసాగుతున్న ఖర్చుల ఒత్తిడిని సూచిస్తోంది.

పోటీ వాతావరణం, వాల్యుయేషన్ల ఆందోళన

2026 నాటికి ప్రపంచంలోనే రెండవ అతిపెద్ద సోలార్ మార్కెట్‌గా అవతరించనున్న భారతదేశంలో, NTPC, Adani Green Energy, JSW Energy, Tata Power వంటి దిగ్గజ సంస్థలు పోటీ పడుతున్నాయి. అయితే, వీటి వాల్యుయేషన్లు మిశ్రమంగా ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ NTPC సుమారు 15.4x-24.1x P/E నిష్పత్తితో ట్రేడ్ అవుతోంది. దీనికి విరుద్ధంగా, Adani Green Energy 130x-146x TTM P/E నిష్పత్తితో, అధిక ఫార్వార్డ్ P/E నిష్పత్తులతో కనిపిస్తోంది. ఇది అధిక వృద్ధి అంచనాలను సూచిస్తున్నప్పటికీ, వాల్యుయేషన్ రిస్క్ కూడా ఉందని హెచ్చరిస్తోంది. JSW Energy, Tata Power లు కూడా సుమారు 32.8x-41.4x, 34.7x-37.5x ప్రీమియం P/E మల్టిపుల్స్‌తో ట్రేడ్ అవుతున్నాయి.

గ్రిడ్ సమస్యలు, నిరంతర రిస్కులు

రికార్డు త్రైమాసికం ఉన్నప్పటికీ, కొన్ని నిర్మాణాత్మక సవాళ్లు అలాగే ఉన్నాయి. వేగంగా పెరుగుతున్న పునరుత్పాదక విద్యుత్ సామర్థ్యానికి తగినట్లుగా గ్రిడ్ ఔటాగే మౌలిక సదుపాయాలు లేకపోవడం, సౌర విద్యుత్ కరైల్మెంట్ (బిల్డింగ్) కు దారితీస్తోంది. రాజస్థాన్ వంటి సోలార్ సమృద్ధిగా ఉన్న రాష్ట్రాలలో, ట్రాన్స్‌మిషన్ పరిమితుల కారణంగా రోజుకు 1,500-2,000 MW వరకు నష్టం జరుగుతోందని అంచనా. విశ్లేషకులు పరికరాల డెలివరీ ఆలస్యం, పవర్ పర్చేజ్ అగ్రిమెంట్స్ (PPAs) లో పెరుగుతున్న బ్యాక్‌లాగ్, మరియు సామర్థ్యాల జోడింపుతో తయారీ స్కేల్, ట్రాన్స్‌మిషన్ విస్తరణ సరిపోలకపోతే 2026 లో వృద్ధి అసమానంగా ఉండే అవకాశం ఉందని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. Q1 లో పాలసీ గడువుల వల్ల వచ్చిన జోరు, తగ్గుతున్న భవిష్యత్ పైప్‌లైన్, కొనసాగుతున్న ఖర్చుల ఒత్తిళ్లతో కలిసి, ఈ ప్రస్తుత వేగం ముఖ్యంగా Adani Green Energy, JSW Energy వంటి అధిక వాల్యుయేషన్ ఉన్న కంపెనీలకు స్థిరంగా ఉండకపోవచ్చని సూచిస్తున్నాయి.