Whalesbook
వేడిగాలుల తాకిడి.. విద్యుత్ డిమాండ్లో విపరీత పెరుగుదల!
భారతదేశాన్ని అతలాకుతలం చేస్తున్న తీవ్రమైన వేడిగాలులు.. విద్యుత్ డిమాండ్ను గణనీయంగా పెంచుతున్నాయి. ముఖ్యంగా, కూలింగ్ అవసరాలు, వ్యవసాయ పంపుసెట్ల వినియోగం పెరగడంతో దేశ విద్యుత్ గ్రిడ్పై విపరీతమైన ఒత్తిడి నెలకొంది. సరఫరాలో విశ్వసనీయత, పెరుగుతున్న ఇంధన అవసరాలను తీర్చడానికి అవసరమైన భారీ పెట్టుబడులపై ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ఏప్రిల్ 18న, దేశీయ విద్యుత్ వినియోగం 239 గిగావాట్లు (GW) అనే అత్యధిక స్థాయిని నమోదు చేసింది. దేశవ్యాప్తంగా సాధారణ స్థాయికి మించి ఉష్ణోగ్రతలు నమోదవ్వడంతో, ఎయిర్ కండిషనర్లు, వ్యవసాయ నీటి పంపుల వాడకం విపరీతంగా పెరిగింది. ఈ గరిష్ట డిమాండ్ గత ఏడాది ఏప్రిల్లో నమోదైన 235 GW కంటే ఎక్కువ. ఇది ఈసారి వేసవిలో డిమాండ్ ముందే, వేగంగా పెరుగుతోందని సూచిస్తోంది. భారత వాతావరణ శాఖ, ఉత్తరప్రదేశ్, రాజస్థాన్, మధ్యప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాల్లో తీవ్రమైన వేడిగాలుల హెచ్చరికలు జారీ చేసింది. ఈ సమయంలో గ్రిడ్ ఆపరేటర్లపై తగినంత విద్యుత్ సరఫరా చేయాల్సిన ఒత్తిడి పెరిగింది.
భారతదేశ విద్యుత్ రంగం వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతోంది. 2030 వరకు వార్షికంగా విద్యుత్ డిమాండ్ సుమారు 6.4% పెరుగుతుందని అంచనా. అయితే, దేశం తన ఇంధన లక్ష్యాలను చేరుకోవాలంటే, రాబోయే 20 ఏళ్లలో విద్యుత్ రంగంలో దాదాపు $2.2 ట్రిలియన్ల పెట్టుబడులు అవసరమవుతాయి. 2030 నాటికి 500 GW పునరుత్పాదక ఇంధన సామర్థ్యాన్ని సాధించాలని భారత్ లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. అయినప్పటికీ, సాయంత్రం వేళల్లో సౌర విద్యుత్ ఉత్పత్తి తగ్గినప్పుడు, గరిష్ట డిమాండ్ను తీర్చడానికి థర్మల్ పవర్ కీలకంగా మారింది. ప్రస్తుత వేడిగాలుల పరిస్థితి ఈ సమస్యను మరింత తీవ్రతరం చేసింది, ఎందుకంటే అధిక ఉష్ణోగ్రతలు థర్మల్, సోలార్, విండ్ పవర్ ప్లాంట్ల సామర్థ్యాన్ని తగ్గిస్తాయి, అదే సమయంలో డిమాండ్ను పెంచుతాయి. ఈ ఏడాది వేడిగాలులు ఫిబ్రవరి నుంచే ప్రారంభమయ్యాయి, దీంతో సన్నద్ధతకు సమయం తగ్గింది. గ్రిడ్ను ఆధునీకరించడం, శక్తి నిల్వ (Energy Storage) సామర్థ్యాన్ని పెంచడం అత్యవసరం.
ఇలాంటి విపరీతమైన డిమాండ్, వాతావరణ మార్పులకు సంబంధించిన వేడిగాలుల వల్ల భారతదేశ విద్యుత్ వ్యవస్థలోని బలహీనతలు బయటపడుతున్నాయి. డిస్ట్రిబ్యూషన్ కంపెనీలు (డిస్కామ్లు) ఎదుర్కొంటున్న ఆర్థిక ఇబ్బందులు ఒక ప్రధాన సమస్య. అవి తరచుగా గణనీయమైన నష్టాలను, పరిమిత ధర నిర్ణయ అధికారాలను, సబ్సిడీ ఒత్తిళ్లను ఎదుర్కొంటాయి. ఇది మౌలిక సదుపాయాల మెరుగుదలలో పెట్టుబడులను ఆలస్యం చేస్తుంది. ఈ ఆర్థిక ఒత్తిడి, విద్యుత్ ఉత్పత్తిదారులకు చెల్లింపులను ఆలస్యం చేయవచ్చు, ఇంధన సరఫరాలకు ముప్పు కలిగించవచ్చు. భారతదేశం దిగుమతి చేసుకునే ఇంధనాలపై ఆధారపడటం కూడా భౌగోళిక రాజకీయ నష్టాలను తెచ్చిపెడుతుంది. పునరుత్పాదక ఇంధన వనరులను సమగ్రపరచడంలో భూసేకరణ, ట్రాన్స్మిషన్ లైన్ల నిర్మాణం వంటి అడ్డంకులు కొనసాగుతున్నాయి.
ఈ ఏడాది గరిష్ట డిమాండ్ 271 GW వరకు చేరవచ్చని విద్యుత్ మంత్రిత్వ శాఖ అంచనా వేస్తోంది. పారిశ్రామిక విస్తరణ, పట్టణీకరణ, ఎయిర్ కండిషనింగ్ పరికరాల వాడకం పెరగడం వల్ల విద్యుత్ డిమాండ్ పెరుగుతూనే ఉంటుందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు. అదానీ పవర్, టాటా పవర్ వంటి కంపెనీల షేర్లు ఈ అంచనాల నేపథ్యంలో పెరిగాయి. ప్రభుత్వం స్వచ్ఛమైన ఇంధన వనరులను విస్తరించడానికి, పచ్చని భవిష్యత్తు కోసం భారీగా పెట్టుబడులు పెట్టడానికి కట్టుబడి ఉన్నప్పటికీ, తక్షణ కర్తవ్యం ఏమిటంటే, వేడితో నడిచే ఈ తీవ్రమైన డిమాండ్ను విశ్వసనీయంగా తీర్చగల సామర్థ్యాన్ని గ్రిడ్ కలిగి ఉండేలా చూడటం.