దేశీయంగా LPG ఉత్పత్తిని 10% పెంచడం, అంతర్జాతీయంగా అనేక దేశాల నుంచి దిగుమతులను (Imports) విస్తృతం చేయడం ద్వారా ప్రభుత్వం ఈ స్థిరత్వాన్ని సాధించింది.
భారతదేశం తన LPG అవసరాల్లో దాదాపు 60-65% దిగుమతులపైనే ఆధారపడి ఉంది, ఇందులో ఎక్కువ భాగం పశ్చిమ ఆసియా నుంచే వస్తుంది. ఇటీవలి ప్రపంచ ధరల పెరుగుదలతో, ముఖ్యమైన LPG గ్రేడ్ల ధరలు 15% వరకు పెరిగాయి. ప్రస్తుతం దేశీయ LPG సిలిండర్ ధర ₹60 పెరగగా, వాణిజ్య LPG ధర ₹115 వరకు పెరగడం ఈ అధిక ఖర్చులను సూచిస్తోంది.
ఆతిథ్య రంగంపై తీవ్ర ప్రభావం
దేశంలో వార్షిక LPG వినియోగంలో దాదాపు 87% గృహాలకే వెళ్తుండగా, కేవలం 13% మాత్రమే హోటళ్లు, రెస్టారెంట్లు వంటి వాణిజ్య సంస్థలకు అందుతుంది. గృహ వినియోగదారులకు సరఫరాకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం వల్ల తమకు సరఫరాలో అంతరాయం ఏర్పడి, వ్యాపారాలు మూతపడే ప్రమాదం ఉందని హోటల్, రెస్టారెంట్ రంగాల సంఘాలు తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తం చేశాయి. ఈ పరిస్థితుల్లో, చమురు మార్కెటింగ్ కంపెనీల (Oil Marketing Companies) నుంచి ముగ్గురు సభ్యుల కమిటీని ఏర్పాటు చేసి, వాణిజ్య వినియోగదారులతో సంప్రదింపులు జరిపి, సరఫరా ప్రాధాన్యతలను సమీక్షించేందుకు రంగం సిద్ధమైంది.
ప్రపంచ ఉద్రిక్తతలు - దిగుమతులపై ప్రభావం
భారతదేశం ఇంధనం కోసం దిగుమతులపై ఎక్కువగా ఆధారపడటం, ప్రపంచ భౌగోళిక రాజకీయ (Geopolitical) అస్థిరతకు దాని ఇంధన భద్రతను గురిచేస్తుంది. హార్ముజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) వంటి కీలక రవాణా మార్గాల్లో అంతరాయాలు, ఎప్పటికప్పుడు సోర్సింగ్ ప్రణాళికలను సర్దుబాటు చేయాల్సిన అవసరాన్ని సృష్టిస్తున్నాయి.
విమర్శలు, భవిష్యత్ అంచనాలు
ప్రభుత్వం స్థిరత్వంపై దృష్టి సారిస్తూ, కీలకమైన నష్టాలను విస్మరిస్తోందని విమర్శకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. దేశీయ ఉత్పత్తి పెరుగుదల బాగున్నా, ప్రపంచ సరఫరా గొలుసుల్లో (Supply Chains) దీర్ఘకాలిక అంతరాయాలు లేదా డిమాండ్ ఆకస్మికంగా పెరిగితే ఇది సరిపోకపోవచ్చు. వాణిజ్య వినియోగదారులకు పెరిగిన ధరలు, ముఖ్యంగా ఆతిథ్య రంగం, అనుబంధ వ్యాపారాలకు పెద్ద ముప్పుగా మారతాయి. ప్రభుత్వ రంగ చమురు కంపెనీలు (IOCL, BPCL, HPCL) తరచుగా ప్రజాసేవ బాధ్యతల కారణంగా ధరల మార్పులను భరిస్తుంటాయి, ఇది వారి లాభాలు, సౌలభ్యాన్ని ప్రభావితం చేయవచ్చు.
పరిస్థితిని అదుపులో ఉంచుతామని ప్రభుత్వ అధికారులు విశ్వాసం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. విస్తృతమైన సోర్సింగ్ వ్యూహం విజయం, వాణిజ్య రంగం కొనసాగుతున్న ధరల పెరుగుదలను తట్టుకునే సామర్థ్యం భవిష్యత్ స్థిరత్వానికి కీలకం. పశ్చిమ ఆసియాలో ఏదైనా సుదీర్ఘ భౌగోళిక రాజకీయ సంఘర్షణ ఏర్పడితే, అది విస్తృత ఇంధన మార్కెట్లను, వినియోగదారుల ధరలను ప్రభావితం చేసే మరిన్ని విధాన మార్పులకు దారితీయవచ్చు.