భారతదేశ పునరుత్పాదక ఇంధన లక్ష్యాలను చేరుకోవాలంటే, 2036 నాటికి మన ఎనర్జీ స్టోరేజ్ సామర్థ్యం **888 రెట్లు** పెరిగి **888 GWh**కి చేరాలి. బ్యాటరీ స్టోరేజ్ రంగం పుంజుకుంటున్నప్పటికీ, **15%** వరకు ఉన్న అధిక రుణ వ్యయాలు (Borrowing Costs) మరియు ప్రాజెక్ట్ ఎగ్జిక్యూషన్ రిస్క్లు పెట్టుబడులకు ప్రధాన అవరోధాలుగా మారాయి. ప్రాజెక్ట్ ఖర్చులను తగ్గించుకోవడానికి డెవలపర్లు ఇప్పుడు మెరుగైన ఫైనాన్సింగ్ స్ట్రక్చర్లను సాధించడంపై దృష్టి సారించారు.
భారతదేశం తన ఎనర్జీ స్టోరేజ్ రంగంలో భారీ విస్తరణకు సిద్ధమవుతోంది. 2035-36 ఆర్థిక సంవత్సరం నాటికి ప్రస్తుత 1 GWh నుండి 888 GWhకి సామర్థ్యాన్ని పెంచాలని అంచనా వేస్తున్నారు. పునరుత్పాదక ఇంధన వనరులైన సోలార్, విండ్ పవర్ ను గ్రిడ్ లోకి సమర్థవంతంగా అనుసంధానం చేయడానికి, మరియు అవి లేని సమయంలో కూడా నిరంతరాయ విద్యుత్ సరఫరాను అందించడానికి ఈ వృద్ధి అత్యవసరం.
ఈ లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి, బ్యాటరీ ఎనర్జీ స్టోరేజ్ సిస్టమ్స్ (BESS) మరియు పంప్డ్ స్టోరేజ్ ప్రాజెక్ట్స్ (PSP) రెండింటినీ ఉపయోగిస్తున్నారు. BESS ద్వారా 321 GWh, PSPల ద్వారా 567 GWh సామర్థ్యాన్ని సాధించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు.
BESS రంగంలో పురోగతి
BESS విభాగం అనూహ్యమైన వేగాన్ని పుంజుకుంది. కేవలం ఆరు నెలల్లోనే, 2026 జూన్ నాటికి ఇన్ స్టాల్డ్ కెపాసిటీ 8.7 GWhకి చేరుకుంది. ఈ అదనపు సామర్థ్యంలో దాదాపు 70% మెర్చంట్ ప్రాజెక్టుల నుండే వస్తుంది. అంటే, ఇవి దీర్ఘకాలిక ఒప్పందాల ద్వారా కాకుండా, నేరుగా మార్కెట్ కు విద్యుత్తును అమ్ముతాయి. 2026 చివరి నాటికి ఆపరేషనల్ BESS కెపాసిటీ 12-15 GWhకి చేరుతుందని అంచనాలు ఉన్నప్పటికీ, టెండరింగ్ ప్రక్రియలో కొన్ని సవాళ్లున్నాయి. 2018 నుండి 281 GWhకి పైగా స్టోరేజ్ టెండర్లు జారీ అయినప్పటికీ, చాలావరకు ప్రాజెక్టులు బిడ్డింగ్ దశలోనే ఆగిపోయాయి లేదా రద్దయ్యాయి. ఇది ఆశించిన దానికీ, వాస్తవంగా పూర్తయిన ప్రాజెక్టులకూ మధ్య అంతరాన్ని సూచిస్తుంది.
ఫైనాన్సింగ్ మరియు ఎగ్జిక్యూషన్ రిస్కులు
డెవలపర్లకు ప్రస్తుతం ఉన్న అతిపెద్ద సవాలు ఫైనాన్షియల్ వయబిలిటీ. రాబోయే దశాబ్దంలో కేవలం బ్యాటరీ స్టోరేజ్ కోసమే సుమారు ₹4-5 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడి అవసరం అవుతుందని అంచనా. అధిక వడ్డీ రేట్లు, 15% వరకు చేరడం, మరియు రుణాల ద్వారా ప్రాజెక్ట్ ఖర్చులో 20% వరకు భరించాల్సి రావడం వంటివి మార్జిన్లపై తీవ్రమైన ఒత్తిడిని పెంచుతున్నాయి. పరిశ్రమ విశ్లేషణల ప్రకారం, రుణ వ్యయాలను **9%**కి తగ్గిస్తే, మొత్తం ప్రాజెక్ట్ ఖర్చులు సుమారు 6% వరకు తగ్గే అవకాశం ఉంది.
రుణదాతలు ప్రస్తుతం ఎనర్జీ స్టోరేజ్ ను ఒక కొత్త ఆస్తి తరగతిగా (Asset Class) పరిగణిస్తున్నారు, దీనికి పరిమితమైన ఆపరేషనల్ ట్రాక్ రికార్డ్ ఉంది. స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా వంటి ప్రధాన రుణ సంస్థలు, బ్యాటరీ డీగ్రేడేషన్, టెక్నాలజీ వారంటీ అమలు, మరియు దీర్ఘకాలిక ఆదాయ అంచనా వంటి రిస్కులను అంచనా వేయడానికి ప్రత్యేకమైన ఫ్రేమ్ వర్క్ లను అభివృద్ధి చేస్తున్నాయి. గతంలో గ్లోబల్ బ్యాటరీ ధరలలో వచ్చిన అస్థిరత కారణంగా కొన్ని ప్రాజెక్టులు బిడ్డింగ్ తర్వాత ఇబ్బందులను ఎదుర్కొన్నాయని పెట్టుబడిదారులు గమనించాలి. దీనిని అధిగమించడానికి, డెవలపర్లు ఫైనాన్షియల్ క్లోజర్ తర్వాత పరికరాల సేకరణకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం, మరియు ఊహించని ఖర్చుల పెరుగుదలను తట్టుకోవడానికి కంటింజెన్సీ నిధులను నిర్వహించడంపై దృష్టి సారించారు.
పాలసీ మరియు భవిష్యత్ అంచనాలు
ఈ అంతరాన్ని తగ్గించడానికి, ప్రభుత్వం 'నేషనల్ ఫ్రేమ్ వర్క్ ఫర్ ఎనర్జీ స్టోరేజ్' ను ప్రవేశపెట్టింది. దీంతో పాటు, వైయబిలిటీ గ్యాప్ ఫండింగ్ (VGF) మరియు అడ్వాన్స్డ్ కెమిస్ట్రీ సెల్ మాన్యుఫాక్చరింగ్ కు ప్రొడక్షన్ లింక్డ్ ఇన్సెంటివ్స్ (PLI) వంటివి అందిస్తున్నాయి. ఈ చర్యలు దేశీయ ఉత్పత్తి వ్యయాన్ని తగ్గించి, గ్రిడ్-స్థాయి అనుసంధానాన్ని ప్రోత్సహించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాయి. భవిష్యత్తులో, ప్రామాణిక ఒప్పందాలు (Standardized Contracts) మరియు టెండర్లలో స్పష్టమైన సాంకేతిక అవసరాలను రూపొందించడంపైనే వాణిజ్య మూలధనాన్ని ఆకర్షించే పరిశ్రమ సామర్థ్యం ఆధారపడి ఉంటుంది. ఈ రంగం యొక్క కార్యాచరణ పరిపక్వతను అంచనా వేయడానికి, రాబోయే స్టోరేజ్ టెండర్ల పురోగతిని మరియు ప్రస్తుతం పైప్ లైన్ లో ఉన్న ప్రాజెక్టుల విజయవంతమైన కమీషనింగ్ ను పెట్టుబడిదారులు గమనించవచ్చు.