దేశంలోని థర్మల్ పవర్ ప్లాంట్లలో ప్రస్తుతం **42.8 మిలియన్ టన్నుల** బొగ్గు నిల్వలున్నాయి. ఇది దాదాపు **14 రోజుల** పాటు విద్యుత్ ఉత్పత్తికి సరిపోతుంది. దేశ విద్యుత్ అవసరాల్లో దాదాపు **70%** బొగ్గుపైనే ఆధారపడుతున్న నేపథ్యంలో, ఈ నిల్వలు విద్యుత్ సరఫరాలో స్థిరత్వాన్ని అందిస్తున్నాయి.
విద్యుత్ ప్లాంట్లలో బొగ్గు నిల్వలపై కేంద్రం భరోసా
దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న థర్మల్ పవర్ ప్లాంట్లలో విద్యుత్ ఉత్పత్తికి అవసరమైన బొగ్గు నిల్వలు పుష్కలంగా ఉన్నాయని కేంద్ర విద్యుత్ మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Power) ధృవీకరించింది. జూలై 12, 2026 నాటికి, ఈ ప్లాంట్లలో మొత్తం 42.8 మిలియన్ టన్నుల బొగ్గు నిల్వలున్నాయి. ప్లాంట్లు 85 శాతం లోడ్ ఫ్యాక్టర్ వద్ద పనిచేసినా, ఈ నిల్వలతో 14 రోజుల పాటు నిరంతరాయంగా విద్యుత్ ఉత్పత్తిని కొనసాగించవచ్చు.
బొగ్గుపై ఆధారపడటం, గరిష్ట డిమాండ్
భారత ఇంధన రంగంలో బొగ్గు కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. ఏప్రిల్ నుండి జూన్ 2026 మధ్య కాలంలో, సుమారు 230.8 GW సామర్థ్యం కలిగిన బొగ్గు, లిగ్నైట్ ఆధారిత పవర్ ప్లాంట్లు దేశ మొత్తం విద్యుత్ ఉత్పత్తిలో 69.54% వాటాను అందించాయి. ముఖ్యంగా, సౌర విద్యుత్ అందుబాటులో లేని పీక్ అవర్స్ లో, ఈ ప్లాంట్లు 251.4 GW లో 75% కి సమానమైన 188.8 GW విద్యుత్ ను ఉత్పత్తి చేశాయి. సంభావ్య కొరతను నివారించడానికి, ఈ విద్యుత్ కేంద్రాలకు బొగ్గు ర్యాక్ (coal rake) కేటాయింపులకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలని అంతర్-మంత్రిత్వ కమిటీ (Inter-Ministerial Committee) నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తోంది.
గ్రిడ్ సమతుల్యం, సామర్థ్య విస్తరణ
బొగ్గు సరఫరాతో పాటు, పునరుత్పాదక ఇంధన వనరుల (Renewable Energy) పెరుగుతున్న వినియోగాన్ని సమతుల్యం చేస్తూ గ్రిడ్ స్థిరత్వాన్ని కాపాడటంపై మంత్రిత్వ శాఖ దృష్టి సారించింది. ఈ పరివర్తనకు మద్దతుగా, 2023 లో నవీకరించబడిన నిబంధనల ప్రకారం, బొగ్గు ఆధారిత థర్మల్ యూనిట్లు కనీసం 40% సాంకేతిక స్థాయిని నిర్వహించాలి. ఈ దశలవారీ విధానం, సౌర, పవన ఇంధనానికి అనుబంధంగా బొగ్గు ప్లాంట్లను సమర్థవంతంగా పనిచేయడానికి, ఆపడానికి వీలు కల్పిస్తుంది.
థర్మల్ రంగంలో సామర్థ్యం పెరుగుదల కొనసాగుతోంది. 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో 9,470 MW, ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరంలో అదనంగా 2,260 MW సామర్థ్యం జోడించబడింది. అంతేకాకుండా, ప్రభుత్వం శక్తి నిల్వ పరిష్కారాల (energy storage solutions) ద్వారా గ్రిడ్ మద్దతును వైవిధ్యపరుస్తోంది. ఇందులో 2,669 MW బ్యాటరీ ఎనర్జీ స్టోరేజ్ సిస్టమ్స్ (BESS) మరియు 7,426 MW పంప్డ్ స్టోరేజ్ ప్రాజెక్టులు (PSP) ఉన్నాయి. అస్థిరమైన పునరుత్పాదక వనరులు అందుబాటులో లేనప్పుడు, అదనపు శక్తిని నిర్వహించడానికి, విద్యుత్ ను అందించడానికి ఈ నిల్వ వ్యవస్థలు కీలకం.
పెట్టుబడిదారులకు సూచనలు
పెట్టుబడిదారులకు, విద్యుత్ వినియోగ సంస్థల (power utility companies) కార్యాచరణ సామర్థ్యం, ఇంధన భద్రత కీలకమైన అంశాలు. బొగ్గు నిల్వలు సౌకర్యవంతంగా ఉన్నప్పటికీ, దీర్ఘకాలిక సరఫరా విశ్వసనీయత విద్యుత్, రైల్వేలు, బొగ్గు మంత్రిత్వ శాఖల మధ్య సమన్వయంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. బొగ్గు ర్యాక్ కదలికలు, కొత్త థర్మల్, స్టోరేజ్ సామర్థ్యాల కమీషనింగ్ పై అధికారిక అప్డేట్లను పెట్టుబడిదారులు ట్రాక్ చేయవచ్చు. ఎందుకంటే ఈ అంశాలు ప్రధాన విద్యుత్ ఉత్పత్తిదారుల లాభాల మార్జిన్లు, ప్లాంట్ లోడ్ ఫ్యాక్టర్లను నేరుగా ప్రభావితం చేస్తాయి. సెంట్రల్ ఎలక్ట్రిసిటీ అథారిటీ (Central Electricity Authority) పర్యవేక్షించే షెడ్యూల్డ్ నిర్వహణ కార్యక్రమాలను కూడా గమనించడం ముఖ్యం. అధిక-డిమాండ్ సీజన్లలో ఏవైనా ఊహించని అంతరాయాలు ప్రాంతీయ విద్యుత్ ధరలు, యుటిలిటీ పనితీరును ప్రభావితం చేయగలవు.
