గత ఏడాది కాలంలో నిఫ్టీ PSE ఇండెక్స్ 26% ర్యాలీ చేసినా, చాలావరకు ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల్లో (PSE) విదేశీ పెట్టుబడిదారుల (FIIs) ఆసక్తి అంతగా కనిపించలేదు. అయితే, ఒడిదుడుకులున్న ఆయిల్ అండ్ గ్యాస్ రంగంలో మాత్రం ఒక కీలక మినహాయింపు కనిపిస్తోంది. BPCL, HPCL లలో FIIలు తమ పెట్టుబడులను వ్యూహాత్మకంగా పెంచుతున్నారు. ఇది కేవలం సెక్టార్పై పెట్టిన నమ్మకం కాదని, కంపెనీల అంతర్గత వృద్ధి అవకాశాలపై, ముఖ్యంగా ప్రస్తుత భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో, లోతైన విశ్లేషణతోనే ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారని స్పష్టమవుతోంది.
విస్తరణ, లాభాలే ప్రధాన ఆకర్షణ
BPCL, HPCL లు భారీ ఎత్తున, బిలియన్ల డాలర్లతో కూడిన విస్తరణ వ్యూహాలను అమలు చేస్తున్నాయి. ఇదే FIIలను ప్రధానంగా ఆకర్షిస్తున్న అంశం. BPCL తన 'ప్రాజెక్ట్ ఆస్పైర్' కింద ముంబై, బీనా, కొచ్చి రిఫైనరీలలో గణనీయమైన అప్గ్రేడ్లు చేయడంతో పాటు, ఆంధ్రప్రదేశ్లో కొత్త గ్రీన్ఫీల్డ్ ప్రాజెక్ట్ను చేపడుతోంది. రిఫైనరీ సామర్థ్యాన్ని, పెట్రోకెమికల్ ఉత్పత్తిని పెంచడమే దీని లక్ష్యం. ఈ ప్రాజెక్టులకు పదుల వేల కోట్ల రూపాయలు ఖర్చవుతుందని అంచనా.
HPCL కూడా రాజస్థాన్ రిఫైనరీ లిమిటెడ్ (HRRL) జాయింట్ వెంచర్ ప్రాజెక్ట్ను పూర్తి చేసే దశకు చేరుకుంది. ఇది FY28 నాటికి రిఫైనరీ, పెట్రోకెమికల్ సామర్థ్యాన్ని గణనీయంగా పెంచుతుంది. దీనితో పాటు పైప్లైన్ నెట్వర్క్, రిటైల్ అవుట్లెట్ల విస్తరణ కూడా ప్రణాళికలో ఉంది.
ఆర్థిక ఫలితాల్లో దూకుడు
ఈ వ్యూహాత్మక పెట్టుబడులు అద్భుతమైన ఆర్థిక ఫలితాలను అందిస్తున్నాయి. Q3 FY26లో BPCL, అమ్మకాలు కేవలం 5.2% పెరిగినా, నికర లాభం (Net Profit) రికార్డు స్థాయిలో 90% పెరిగి ₹7,188 కోట్లకు చేరింది. ఇది కార్యకలాపాల సామర్థ్యం, మార్జిన్ల విస్తరణను సూచిస్తుంది. BPCL రిటర్న్ ఆన్ క్యాపిటల్ ఎంప్లాయ్డ్ (ROCE) **16.2%**గా ఉంది, ఇది పరిశ్రమ సగటు 7.6% కంటే చాలా ఎక్కువ.
అదే క్వార్టర్లో HPCL లాభం 58% పెరిగి ₹4,011 కోట్లకు చేరుకుంది. దీని ROCE **10.5%**తో BPCL కంటే కొంచెం తక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, పరిశ్రమ సగటును మించుతోంది. Q3 FY26 చివరి నాటికి BPCL లో FIIల వాటా 1.93 శాతం పెరిగి **18.5%**కి, HPCL లో 1.87 శాతం పెరిగి **16.4%**కి చేరడం ఈ విస్తరణ ప్రణాళికలు, పెరుగుతున్న లాభాలతో నేరుగా ముడిపడి ఉంది.
ప్రస్తుత మార్కెట్ డేటా ప్రకారం, BPCL షేరు దాదాపు ₹600 వద్ద, HPCL దాదాపు ₹450 వద్ద ట్రేడ్ అవుతున్నాయి. ఈ కంపెనీల మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ సుమారు ₹1.5 ట్రిలియన్ (BPCL), ₹1 ట్రిలియన్ (HPCL) గా ఉంది, ఇది పెట్టుబడిదారుల బలమైన ఆసక్తిని తెలియజేస్తోంది.
వాల్యుయేషన్స్, వైవిధ్యీకరణ
BPCL, HPCL రెండూ ఆకర్షణీయమైన వాల్యుయేషన్ మల్టిపుల్స్తో ట్రేడ్ అవుతున్నాయి. BPCL ప్రైస్/ఎర్నింగ్స్ (P/E) నిష్పత్తి 6.5x, HPCLది 5.9xగా ఉంది. ఇది పరిశ్రమ సగటు 13.8x కంటే చాలా తక్కువ. అంటే, వాటి సంపాదన సామర్థ్యంతో పోలిస్తే, ఈ షేర్లు చౌకగా ఉన్నాయని అర్థం. దీనికి తోడు, HPCL గ్రీన్ ఎనర్జీ రంగంలో గణనీయమైన పురోగతి సాధిస్తోంది. FY28 నాటికి దాని బయోఫ్యూయల్ సామర్థ్యం 12.1 TMTPA నుండి 300 TMTPAకి పెరిగే అవకాశం ఉంది. కంప్రెస్డ్ బయోగ్యాస్ (CBG), 2G ఇథనాల్ బయోరిఫైనరీలలో భారీ పెట్టుబడులు పెడుతోంది.
నష్టభయం (Risk Factor)
అయితే, ఈ భారీ విస్తరణ ప్రణాళికలు గణనీయమైన ఎగ్జిక్యూషన్ రిస్క్ను కలిగి ఉన్నాయి. పదుల వేల కోట్ల రూపాయల పెట్టుబడులు, ప్రాజెక్టులలో ఆలస్యం లేదా ఖర్చుల పెరుగుదల కంపెనీల ఆర్థిక స్థితిపై ప్రభావం చూపవచ్చు. అలాగే, చమురు, గ్యాస్ రంగం భౌగోళిక రాజకీయ షాక్లకు గురయ్యే అవకాశం ఉంది. దీర్ఘకాలంలో, శక్తి పరివర్తన (Energy Transition) కారణంగా శిలాజ ఇంధనాలపై ఆధారపడటం కూడా ఒక సమస్యగా మారవచ్చు.
భవిష్యత్ అంచనాలు
FIIలు BPCL, HPCL లపై చేస్తున్న ఈ పెట్టుబడి, వారి విస్తరణ, వైవిధ్యీకరణ సామర్థ్యాలపై ఉన్న నమ్మకాన్ని సూచిస్తోంది. ప్రస్తుత వాల్యుయేషన్స్ ఆకర్షణీయంగా ఉన్నప్పటికీ, ప్రాజెక్టుల సకాలంలో అమలు, మారుతున్న గ్లోబల్ ఎనర్జీ మార్కెట్ పరిస్థితులను తట్టుకోవడం ఈ కంపెనీల భవిష్యత్తును నిర్దేశిస్తాయి. గ్రీన్ ఎనర్జీ వైపు అడుగులు వేయడం భవిష్యత్తుకు రక్షణగా నిలిచినా, ప్రస్తుతానికి రిఫైనరీ సామర్థ్య పెంపుదల ప్రణాళికలపైనే దృష్టి సారించాల్సి ఉంది. పెట్టుబడిదారులు ప్రాజెక్ట్ టైమ్లైన్లు, ఖర్చులపై నిఘా ఉంచాలి.