ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ: ਇੱਕ ਵਿਰੋਧਾਭਾਸੀ ਕਹਾਣੀ
SpiceJet ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਲਈ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਕਾਫੀ ਉਲਝਣ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਰਕੀਟ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਾਤਾਰ ਡਿੱਗ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 52-ਹਫਤੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵਾਂ ਪੱਧਰ ਛੂਹ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਕੰਪਨੀ ਦੀਆਂ ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਭਰੋਸੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਪਾੜਾ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਕੈਪੈਸਿਟੀ ਵਧਾਈ, ਮਾਰਕੀਟ ਸ਼ੇਅਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ
SpiceJet ਨੇ ਦਸੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਘਰੇਲੂ ਮਾਰਕੀਟ ਸ਼ੇਅਰ ਨੂੰ ਨਵੰਬਰ 2025 ਦੇ 3.7% ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 4.3% ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਕੈਪੈਸਿਟੀ (Capacity) ਵਿੱਚ 56% ਦਾ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਾਧਾ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਫਲੀਟ (Fleet) ਵਿੱਚ 16 ਨਵੇਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਪਲਬਧ ਸੀਟ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (ASKMs), ਜੋ ਕਿ ਏਅਰਲਾਈਨ ਦੀ ਕੈਪੈਸਿਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਮਾਪ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 55 ਕਰੋੜ ਤੋਂ 105 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਦਾ ਵਾਧਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਟੀਚਾ ਵਿੰਟਰ 2026 ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਕੈਪੈਸਿਟੀ ਨੂੰ 220 ਕਰੋੜ ASKMs ਤੱਕ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ, ਅਤੇ 300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਉਡਾਣਾਂ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਣਨੀਤਕ ਕਦਮ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ IndiGo, ਜੋ ਕਿ ਰੱਦ ਹੋਈਆਂ ਉਡਾਣਾਂ ਕਾਰਨ ਆਪਣੀ ਮਾਰਕੀਟ ਸ਼ੇਅਰ ਗੁਆ ਬੈਠੀ ਸੀ, ਦੀਆਂ ਦਿੱਕਤਾਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾ ਕੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਸਫਲਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, SpiceJet ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। 20 ਫਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ, ਸ਼ੇਅਰ ਫਲੈਟ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ₹16.3 ਦੇ ਨਵੇਂ 52-ਹਫਤੇ ਦੇ ਨੀਵੇਂ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਇਹ ਸ਼ੇਅਰ ਦੀ 52-ਹਫਤੇ ਦੀ ਉੱਚਤਮ ਕੀਮਤ ₹56.8 ਤੋਂ ਲਗਭਗ 71.3% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। 19 ਫਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਸ਼ੇਅਰ ਲਗਭਗ ₹16.78 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ੇਅਰ ਵਿੱਚ 30.11% ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 63% ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਵਿੱਤੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਚਿੰਤਾਵਾਂ
SpiceJet ਦੀ ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ ਇਸਦੀ ਗੰਭੀਰ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2025 ਤੱਕ, ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਸ਼ੇਅਰਹੋਲਡਰ ਇਕੁਇਟੀ (Shareholder Equity) ਲਗਭਗ ₹-1,942.37 ਕਰੋੜ ਨੈਗੇਟਿਵ ਸੀ, ਅਤੇ ਬੁੱਕ ਵੈਲਿਊ (Book Value) ਵੀ ₹-18.3 ਸੀ। ਫਰਵਰੀ 2026 ਤੱਕ, ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਾਈਸ-ਟੂ-ਅਰਨਿੰਗ (P/E) ਰੇਸ਼ੋ -1.90 TTM ਸੀ, ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਰਣਨੀਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੀਜ਼ (Lease) 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ (On-time Performance) ਸਿਰਫ 46.9% ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਹੈ।
ਮਾਹਰਾਂ ਦੀ ਰਾਏ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਆਊਟਲੁੱਕ
ਇਸ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਐਨਾਲਿਸਟਾਂ (Analysts) ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਰੇਟਿੰਗ (Consensus Rating) 'Sell' ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਔਸਤ 12-ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਾਈਸ ਟਾਰਗੇਟ (Target Price) ₹19.05 ਹੈ। MarketsMojo ਨੇ ਜਨਵਰੀ 2026 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ 'Strong Sell' ਰੇਟ ਕੀਤਾ ਹੈ। Q2 FY26 ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਨੈੱਟ ਨੁਕਸਾਨ (Net Loss) ਵਧ ਕੇ ₹621 ਕਰੋੜ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ SpiceJet ਨੇ ਵਿੰਟਰ 2026 ਤੱਕ 300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਉਡਾਣਾਂ ਅਤੇ 220 ਕਰੋੜ ASKMs ਦੇ ਅਭਿਲਾਸ਼ੀ ਟੀਚੇ ਰੱਖੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸਦਾ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਤੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਕੀ ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੀ ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਸਫਲਤਾ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮੁਨਾਫੇਬਖਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਪਾਵੇਗੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।