ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦਾ ਅਸਰ
ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਸੰਕਟ ਕਾਰਨ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਆਮ ਆਵਾਜਾਈ ਲਈ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਭਾਰਤੀ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਉਡਾਣਾਂ ਨੂੰ ਰੂਟ ਬਦਲ ਕੇ ਲੰਬੇ ਰਸਤਿਆਂ ਤੋਂ ਉਡਾਉਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਬਾਲਣ (Fuel) ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਖਪਤ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੀ 279 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਉਡਾਣਾਂ ਕੈਂਸਲ ਹੋਣ ਨਾਲ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਖਰਚੇ (Operational Costs) ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
IndiGo ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਅਸਰ
ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਏਅਰਲਾਈਨ IndiGo (InterGlobe Aviation) ਵੀ ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ 25 ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ (Analysts) ਨੇ ਇਸ ਸਟਾਕ ਲਈ 'Buy' ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਔਸਤ 12-ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਟਾਰਗੇਟ ਪ੍ਰਾਈਸ ₹5,732.80 ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਟਾਕ ਵਿੱਚ 7.5% ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਫਿਲਹਾਲ, ਸ਼ੇਅਰ ਲਗਭਗ ₹4,404.10 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪੀਟਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਲਗਭਗ ₹1.70 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਦੇ ਸਟਾਕ ਪ੍ਰਤੀ ਡਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਜੈੱਟ ਫਿਊਲ ਮਹਿੰਗਾ, ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਖਰਚੇ ਵਧੇ
ਇਸ ਸੰਕਟ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਇੰਡਸਟਰੀ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਰਨ ਜੈੱਟ ਫਿਊਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਆਸਮਾਨੀ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼ ਲਈ, ਫਿਊਲ ਕੁੱਲ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਖਰਚਿਆਂ ਦਾ 35-40% ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ (Geopolitical Shocks) ਪ੍ਰਤੀ ਬਹੁਤ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਉਡਾਣਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਲੰਬੇ ਰਸਤਿਆਂ 'ਤੇ ਉਡਾਉਣ ਨਾਲ ਬਾਲਣ ਦੀ ਖਪਤ 15-20% ਤੱਕ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਤੀ ਉਡਾਣ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਡਾਲਰ ਦਾ ਵਾਧੂ ਖਰਚਾ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ
ਭਾਵੇਂ ਨਾਗਰਿਕ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਮੰਤਰਾਲਾ (Ministry of Civil Aviation) ਹਵਾਈ ਕਿਰਾਇਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਧੇ ਹੋਏ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਖਰਚਿਆਂ ਦਾ ਬੋਝ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਟਿਕਟਾਂ ਦੇ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਪਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਮੰਗ (Demand) ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। IndiGo ਦਾ ਅਰਨਿੰਗ ਗਰੋਥ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਰੈਵੇਨਿਊ ਅਤੇ EPS ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਕੰਪਨੀ ਦਾ P/E ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 53.04 ਹੈ, ਜੋ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਉੱਚੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸੰਕਟ ਲੰਬਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025-26 ਵਿੱਚ ਨੈੱਟ ਨੁਕਸਾਨ (Net Losses) ਹੋਰ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕੰਪਨੀ ਕੋਲ 434 ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਬੇੜਾ (Fleet) ਹੈ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 64% ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖਤਰਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।