Nasdaq 'ਚ ਜੂਨ ਤਿਮਾਹੀ ਦੌਰਾਨ **21.4%** ਦਾ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਾਧਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ AI ਰੈਲੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ। ਪਰ, ਜਾਪਾਨੀ ਯੇਨ ਦਾ 40 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਨੀਵਾਂ ਪੱਧਰ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ 'ਚ ਵਧਦੀਆਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਉੱਭਰਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕੀ ਹੋਇਆ?
Nasdaq Composite Index ਨੇ ਜੂਨ ਤਿਮਾਹੀ 21.4% ਦੇ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਬੰਦ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ 6 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਲਗਾਤਾਰ ਬਣਿਆ ਉਤਸ਼ਾਹ ਰਿਹਾ। ਉੱਚ ਮੁਲਾਂਕਣ (High Valuations) ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, AI-ਕੇਂਦਰਿਤ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਨੇ ਆਖਰੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੰਡੈਕਸ 26,213.72 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਇਸ ਰੈਲੀ ਨੂੰ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਵੀ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਹਿੰਗਾਈ (Inflation) ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਘੱਟ ਹੋਈਆਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਮੁਦਰਾ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ (Currency Markets) 'ਚ ਵੀ ਹਲਚਲ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਪਾਨੀ ਯੇਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 40 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਲਗਭਗ 162.67 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
AI ਅਤੇ ਟੈਕ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਲਈ, Nasdaq ਦੀ ਸਿਹਤ ਅਕਸਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾ (Innovation) ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਸੈਂਟੀਮੈਂਟ (Sentiment) ਦਾ ਪ੍ਰੌਕਸੀ (Proxy) ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ IT ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਮਾਲੀਏ (Revenue) ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਹਕਾਂ (Clients) ਤੋਂ ਕਮਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਕ ਸੈਂਟੀਮੈਂਟ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਸੇਵਾਵਾਂ 'ਤੇ ਖਰਚ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। Nasdaq 'ਚ 21.4% ਦਾ ਵਾਧਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗਲੋਬਲ ਪੂੰਜੀ (Global Capital) ਟੈਕ-ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਵਿਕਾਸ (Tech-led Growth) ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਭਾਰਤੀ IT ਬਰਾਮਦਕਾਰਾਂ (Exporters) ਲਈ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਮਾਹੌਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਕਿ ਗਾਹਕਾਂ ਦੀ ਮੰਗ (Client Demand) ਸਥਿਰ ਰਹੇ।
ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰ ਦਾ ਜੋਖਮ
ਹਾਲਾਂਕਿ Nasdaq ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਸੈਂਟੀਮੈਂਟ ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਹੈ, ਮੁਦਰਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਗਤੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਜਾਪਾਨੀ ਯੇਨ ਦਾ 40 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਨੀਵੇਂ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਇਸ ਉਮੀਦ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ (US Federal Reserve), ਨਵੇਂ ਚੇਅਰਮੈਨ Kevin Warsh ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਸਾਲ ਹੋਰ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ (Interest Rate Hikes) ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਗਲੋਬਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਕਸਰ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਉੱਭਰਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ (Emerging Markets) ਤੋਂ ਪੈਸਾ ਕੱਢ ਕੇ ਡਾਲਰ-ਅਧਾਰਿਤ ਸੰਪਤੀਆਂ (Dollar-denominated assets) ਵੱਲ ਮੋੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਰਿਟਰਨ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਸਟਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ (Foreign Investment) ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ (Indian Rupee) ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਅਸਰ
ਭਾਰਤੀ ਆਰਥਿਕਤਾ (Indian Economy) ਲਈ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕਾਰਕ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਲੀਆ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯਾਤਕ (Importer) ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਘਟਣ 'ਤੇ ਕਾਫੀ ਲਾਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਚਾਲੂ ਖਾਤੇ (Current Account Balance) ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੱਧ ਪੂਰਬ (Middle East) ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘੱਟ ਹੋਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ, ਦੂਜੀ ਛਿਮਾਹੀ (Second Half) ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ GDP ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਵਿਕਾਸ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕੀ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਫਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਖੇਤਰਾਂ 'ਤੇ ਨੇੜਿਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (FII) ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੋ ਕਿ ਕੀ ਅਮਰੀਕਾ 'ਚ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਣ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੋਂ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਨਿਕਾਸੀ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਦੂਜਾ, ਰੁਪਏ-ਡਾਲਰ (Rupee-Dollar) ਐਕਸਚੇਂਜ ਰੇਟ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਡਾਲਰ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਘਰੇਲੂ ਮੁਦਰਾ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਤੀਜਾ, ਯੂਐਸ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ (US Federal Reserve) ਤੋਂ ਸੰਭਾਵੀ ਵਿਆਜ ਦਰ ਵਾਧੇ ਬਾਰੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਗਲੋਬਲ ਤਰਲਤਾ (Global Liquidity) ਅਤੇ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨਗੀਆਂ।