ਭਾਰਤੀ ਹਾਊਸਿੰਗ ਮਾਰਕੀਟ 'ਤੇ 2025 ਦਾ ਅਸਰ: ਸਥਿਰਤਾ ਵੱਲ ਵਧਿਆ ਸੈਕਟਰ
2025 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੌਲੀ ਗਤੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜਿੱਥੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਇੱਕ ਕੰਟਰੋਲਡ ਕੰਸੋਲੀਡੇਸ਼ਨ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਟਾਪ 8 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਔਸਤ ਹਾਊਸਿੰਗ ਪ੍ਰਾਈਸ ਗ੍ਰੋਥ ਘੱਟ ਕੇ ਸਿਰਫ 6% ਰਹਿ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ 2024 ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਗਏ 17% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਨਾ 12% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਅਤੇ ਇਹ 386,365 ਯੂਨਿਟਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ 2022 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਾਲਾਨਾ ਸੇਲਜ਼ ਵੋਲਿਊਮ ਹੈ। 2025 ਦੀ ਆਖਰੀ ਤਿਮਾਹੀ (Q4) ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਕਰੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 10% ਘਟੀ, ਜੋ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਮੰਦੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੋਰਚੇ 'ਤੇ ਵੱਖਰੀ ਕਹਾਣੀ
ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਮੁੱਚੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਸਤੀ ਰਹੀ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਿਹਾ। ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਅਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰਹੇ। ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਨੇ 13% ਦੀ ਔਸਤ ਪ੍ਰਾਈਸ ਗ੍ਰੋਥ ਦਰਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ 2024 ਨਾਲੋਂ ਥੋੜੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਨਿਰੰਤਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਮੰਗ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਰਥਿਕਤਾ ਰਿਹਾ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਮਤਾਂ 8% ਵਧੀਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਮੁੱਖ ਮੈਟਰੋ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਸੁਸਤੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਮੁੰਬਈ ਮੈਟਰੋਪਾਲੀਟਨ ਰੀਜਨ (MMR) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਈਸ ਗ੍ਰੋਥ 4% ਤੱਕ ਸਿਮਟ ਗਈ, ਜੋ 2024 ਵਿੱਚ 18% ਸੀ। ਪੁਣੇ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵੀ ਠੰਡਾ ਪਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਕੀਮਤਾਂ ਸਿਰਫ 1% ਵਧੀਆਂ, ਜਦਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਹ 16% ਸਨ। ਦਿੱਲੀ-ਐਨਸੀਆਰ, ਜੋ 2024 ਵਿੱਚ 49% ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਚਮਕਿਆ ਸੀ, ਹੁਣ 6% ਦੀ ਗ੍ਰੋਥ ਨਾਲ ਸਥਿਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਵਾਧਾ ਘੱਟਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਚੇਨਈ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਫਲੈਟ ਰਿਹਾ।
ਮੰਦੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ
ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ ਮਾਹਰ ਇਸ ਸੁਸਤੀ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। 2024 ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਗਏ ਤੇਜ਼ ਕੀਮਤ ਵਾਧੇ ਦਾ ਬੇਸ ਇਫੈਕਟ (base effect) ਅਤੇ ਅਫੋਰਡੇਬਿਲਟੀ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਾਵਧਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ। ਇਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ, ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਨੇ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਇਨਵੈਂਟਰੀ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਡਿਸਕਾਊਂਟ ਦੇਣ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਕੀਮਤ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਰਣਨੀਤੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਚਲਦਿਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧੀਆਂ ਸਨ। 2025 ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ 6% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ, ਜੋ ਕਿ 2021 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ, ਇਹ ਵੀ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਦੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਆਊਟਲੁੱਕ ਅਤੇ ਮਾਹਰਾਂ ਦੀ ਰਾਏ
ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਪਰ ਸਥਿਰ ਵਾਧਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੀਮਤ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਅਨਸੋਲਡ ਇਨਵੈਂਟਰੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀਜ਼ ਲਈ ਡਿਸੀਜ਼ਨ ਸਾਈਕਲ ਦੇ ਲੰਬੇ ਹੋਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। 2026 ਲਈ ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਆਊਟਲੁੱਕ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਾਧਾ ਸੈਕਟਰ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਆਰਥਿਕ ਮਜ਼ਬੂਤੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ। 2025 ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਜੋ ਸਥਿਰਤਾ ਵਿਕਰੀ ਘਟਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਦੇਖੀ ਗਈ, ਉਹ ਇੱਕ ਸੰਤੁਲਿਤ ਸਪਲਾਈ-ਡਿਮਾਂਡ ਸਥਿਤੀ ਵੱਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਪਰਿਪੱਕ ਹੋਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। 2025 ਦੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੈਕਰੋ-ਇਕਨਾਮਿਕ ਸੰਕੇਤ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ GDP ਗ੍ਰੋਥ ਅਤੇ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਇੱਕ ਮੱਠੀ ਪਰ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਥਿਰ, ਸਪੇਕੁਲੇਟਿਵ ਨਹੀਂ, ਹਾਊਸਿੰਗ ਡਿਮਾਂਡ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 2025 ਵਿੱਚ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਡਿਵੈਲਪਰ ਸਟਾਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਾਵਧਾਨ ਮਾਹੌਲ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵੱਡੇ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰੂਡੈਂਟ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਿਖਾਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਛੋਟੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਲਿਕਵਿਡਿਟੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।