ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਨੇ ਅੱਜ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਿਖਾਈ ਹੈ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਰੁਪਿਆ **48** ਪੈਸੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਕੇ **94.95** 'ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਸੁਧਾਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵੱਲੋਂ ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਟੌਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਲਈ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਦਬਾਅ ਘੱਟ ਹੋਵੇਗਾ।
ਰੁਪਏ 'ਚ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਕਾਰਨ: ਘੱਟ ਹੋਈਆਂ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ
ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮੁਦਰਾ 'ਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰਿਕਵਰੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਰੁਪਿਆ, ਜੋ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ 95.43 'ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅੱਜ 94.95 ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 'ਚ ਆਈ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ। ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਏਸ਼ੀਆ ਲਈ ਅਗਸਤ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸਪਲਾਈ 'ਤੇ $11 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੀ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਆਪਣੀਆਂ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਦਰਾਮਦ (Import) ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਘਟਣ ਨਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ (Foreign Exchange) ਦਾ ਬਾਹਰ ਜਾਣਾ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੇਲ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਲਈ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮੰਗ ਘਟਣ ਨਾਲ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਥਿਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ ਤੇਲ 1.19% ਵੱਧ ਕੇ $72.85 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਸਪਲਾਈ 'ਚ ਸੁਧਾਰ 'ਤੇ ਵੀ ਹੈ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਰਕ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਰੁਖ
ਤੇਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਦਾ ਵੀ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੋਇਆ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸੇਵਾ ਖੇਤਰ (Services Sector) ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਉਮੀਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਡਾਲਰ ਇੰਡੈਕਸ, ਜੋ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨੂੰ ਮਾਪਦਾ ਹੈ, 100.96 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਦਰਾਮਦਕਾਰਾਂ (Importers) ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹੈਜਿੰਗ (Hedging) ਕਾਰਨ ਰੁਪਏ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਿਆ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ
ਰੁਪਏ 'ਚ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ (Stock Market) 'ਚ ਚੁਸਤੀ ਨਹੀਂ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। BSE ਸੈਂਸੈਕਸ 104.35 ਅੰਕ ਡਿੱਗ ਕੇ 78,180.72 'ਤੇ ਅਤੇ Nifty 50 31.65 ਅੰਕ ਘੱਟ ਕੇ 24,398.70 'ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਏ। ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (FIIs) ਨੇ ₹243.03 ਕਰੋੜ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਖਰੀਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਮੂਡ ਫਿਲਹਾਲ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ (Employment Data) 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣਗੇ, ਜੋ ਡਾਲਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਗਲੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੈਅ ਕਰਨਗੇ।