ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਰਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼
ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਤੱਖ ਕਰ ਬੋਰਡ (CBDT) ਨੇ ਨਵੇਂ Income Tax Act, 2025 ਦੇ ਡਰਾਫਟ ਨਿਯਮਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਹਿਮ ਕਾਨੂੰਨੀ ਬਦਲਾਅ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਗਸਤ 2025 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, 1 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਤੱਖ ਟੈਕਸ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਰਲ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਕੁਸ਼ਲ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਫਾਰਮ ਹੁਣ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਅੰਤਿਮ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਸੁਝਾਅ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਨਵੇਂ ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਬਦਲਣਗੇ ਕਾਨੂੰਨ
Income Tax Act, 2025 ਪੁਰਾਣੇ 1961 ਦੇ ਐਕਟ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਵੱਖਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਗੁੰਝਲਤਾ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗੀ। ਨਵੇਂ ਐਕਟ ਵਿੱਚ ਚੈਪਟਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅੱਧੀ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ 47 ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 23 ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੈਕਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਵੀ 819 ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 536 ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਨਵੀਂ ਬਣਤਰ ਵਿੱਚ ਟੇਬਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 57 ਅਤੇ ਫਾਰਮੂਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 36 ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਟੈਕਸਦਾਤਾਵਾਂ ਲਈ ਪਾਲਣਾ (compliance) ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।
CBDT ਨੇ ਮੰਗੇ ਖਾਸ ਸੁਝਾਅ
CBDT ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਤੋਂ ਫੀਡਬੈਕ ਮੰਗ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਰਲ ਬਣਾਉਣਾ, ਟੈਕਸ ਸੰਬੰਧੀ ਮੁਕੱਦਮੇਬਾਜ਼ੀ (litigation) ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਉਪਾਅ, ਪਾਲਣਾ ਦਾ ਬੋਝ (compliance burden) ਘਟਾਉਣ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬੇਲੋੜੇ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਨਿਯਮਾਂ ਤੇ ਫਾਰਮਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁਝਾਅ ਦੇਣ ਲਈ ਈ-ਫਾਈਲਿੰਗ ਪੋਰਟਲ 'ਤੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਯੂਟਿਲਿਟੀ ਵੀ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਸੁਝਾਅ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਅਧੀਨ ਨਿਯਮ, ਸਬ-ਰੂਲ, ਜਾਂ ਫਾਰਮ ਨੰਬਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਬੰਧਤ ਫੀਡਬੈਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਭੇਜੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।