RBI ਨੇ ਵਧਾਈ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦੀ ਉਮੀਦ!
ਬੀਤੇ ਦਿਨ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਅਪਡੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। RBI ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025-26 ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ GDP ਗਰੋਥ (ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਰ) ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ 7.3% ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 7.4% ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਮੁਦਰਾ ਨੀਤੀ (Monetary Policy) ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਦਿਆਂ ਮੁੱਖ Repo Rate ਨੂੰ 5.25% 'ਤੇ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਇੰਜਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਰਫ਼ਤਾਰ!
ਇਹ ਵਾਧਾ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ (Domestic Demand) ਵਿੱਚ ਆਈ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਸੈਕਟਰ (Services Sector) ਦਾ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਸਥਾਰ ਅਤੇ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਸੈਕਟਰ (Manufacturing Sector) ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਵੀ ਇਸ ਵਾਧੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 2026 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 3.3% ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਭਾਰਤ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਹੈ। ਕਈ ਵੱਡੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ Goldman Sachs, ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਗਲੋਬਲ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਵੇਗਾ। Deloitte ਨੇ ਤਾਂ FY2025-26 ਲਈ 7.5% ਤੋਂ 7.8% ਤੱਕ ਦੀ ਗਰੋਥ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ।
ਨੀਤੀਗਤ ਸੰਤੁਲਨ ਬਰਕਰਾਰ
RBI ਨੇ ਆਪਣੀ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਨਿਰਪੱਖ (Neutral) ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ Repo Rate ਨੂੰ 5.25% 'ਤੇ ਸਥਿਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇਣ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ 125 ਬੇਸਿਸ ਪੁਆਇੰਟਸ (Basis Points) ਦੇ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਲੜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਨ ਲੈਣਾ ਸਸਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਹਿੰਗਾਈ 'ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਪਕੜ
ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ (Inflation) ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕਾਫੀ ਸ਼ਾਂਤ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ RBI ਨੇ FY26 ਲਈ ਆਪਣੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ 2.1% ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2025 ਤੱਕ, ਮਹਿੰਗਾਈ ਔਸਤਨ 1.7% ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ RBI ਦੇ ਟੋਲਰੈਂਸ ਬੈਂਡ (Tolerance Band) ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਹੇਠਾਂ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਾਂਤ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਨੇ RBI ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕਾਫੀ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਰਣਨੀਤਕ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ
ਇਸ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਚਿੱਤਰ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ (EU) ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ (US) ਨਾਲ ਹੋਏ ਨਵੇਂ ਫ੍ਰੀ ਟ੍ਰੇਡ ਐਗਰੀਮੈਂਟਸ (FTAs) ਦਾ ਵੀ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ। EU-India FTA, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਯੂਰਪੀਅਨ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ। ਅਜਿਹੇ ਰਣਨੀਤਕ ਸਮਝੌਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਢਾਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ
ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਕਹਾਣੀ, ਬਾਹਰੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਲਗਾਤਾਰ ਘਰੇਲੂ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਹੈ। ਅਗਸਤ 2025 ਵਿੱਚ S&P ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਰਵਭੌਮ ਰੇਟਿੰਗ (Sovereign Rating) ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਨੇ ਵੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਵਧਾਇਆ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ RBI ਦਾ ਦਰਾਂ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਹੁਣ ਰੁਕ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਹੁਣ liquidity management 'ਤੇ ਰਹੇਗਾ। ਸੇਵਾਵਾਂ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 9.1% ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ, ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼, ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। RBI ਦੇ ਪੇਸ਼ਕਦਮੀ ਵਾਲੇ liquidity measures ਅਤੇ ਭਵਿੱਖਮੁਖੀ ਰੁਖ, ਆਰਥਿਕ ਗਤੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨਗੇ।