ਗਲੋਬਲ ਤਣਾਅ ਤੇ FPI ਆਊਟਫਲੋਅ ਕਾਰਨ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ 'ਚ ਭਾਰੀ ਵਿਕਰੀ
ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ, ਭਾਵ ਸੈਂਸੈਕਸ ਅਤੇ ਨਿਫਟੀ, ਨੇ ਅੱਜ ਯਾਨੀ 27 ਫਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵਧਦਾ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (FPIs) ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਭਾਰੀ ਵਿਕਰੀ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸੈਂਟੀਮੈਂਟ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ।
ਕਿਹੜੇ ਸੈਕਟਰ ਰਹੇ ਕਮਜ਼ੋਰ, ਕਿਹੜੇ ਮਜ਼ਬੂਤ?
ਇਸ ਵਿਆਪਕ ਵਿਕਰੀ ਦੌਰਾਨ, ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ (Real Estate) ਅਤੇ ਆਟੋ (Auto) ਸੈਕਟਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ। ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਸੈਕਟਰ ਲਗਭਗ 2% ਤੱਕ ਡਿੱਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸਦੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਸ਼ੇਅਰ ਨੁਕਸਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਆਟੋ, ਫਾਈਨੈਂਸ਼ੀਅਲ ਸਰਵਿਸਿਜ਼, FMCG, ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬੈਂਕ ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਚ ਵੀ 1% ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ (IT) ਅਤੇ ਆਇਲ & ਗੈਸ (Oil & Gas) ਸੈਕਟਰਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਥਿਰਤਾ ਦਿਖਾਈ। IT ਸੈਕਟਰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ 'ਚ ਡਿਜੀਟਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਮੰਗ ਕਾਰਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਕੰਪਨੀਆਂ ਸਪਲਾਈ 'ਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਸੰਭਲ ਕੇ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਰਹੀਆਂ।
FPIs ਦਾ ਮੋਹ ਭੰਗ, ਡੋਮੇਸਟਿਕ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਜਾਰੀ
ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਇੱਕ ਵੰਡ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿੱਥੇ FPIs ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ₹3,466 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧ ਵਿਕਰੀ ਕੀਤੀ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (DIIs) ਵੱਲੋਂ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁਝਾਨਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਮੁਲਾਂਕਣ (Valuation) ਅਤੇ ਉਭਰਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ
Nifty 50 ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਾਈਸ-ਟੂ-ਅਰਨਿੰਗ (P/E) ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 25 ਗੁਣਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਬਾਜ਼ਾਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਾੜੀ ਖ਼ਬਰ ਪ੍ਰਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਉਭਰਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚੀਨ ਦੇ CSI 300 ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ Bovespa ਦੀ ਤੁਲਨਾ 'ਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਜੋਖਮਾਂ ਅਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਆਯਾਤ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸੈਂਸੈਕਸ ਦੀ ਕੁੱਲ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪਿਟਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਇਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ $4.5 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੈਕਰੋ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ
ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਵਧਿਆ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ 'ਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਅਕਸਰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਹੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ FPI ਆਊਟਫਲੋਅ ਅਤੇ ਵਧਦੀਆਂ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਭਾਰਤ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੇਸ਼ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇਲ ਆਯਾਤਕ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਸਕਲ ਡੈਫਿਸਿਟ (Fiscal Deficit) ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੰਭਾਵੀ ਜੋਖਮਾਂ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਰੁਖ
ਉੱਚ P/E ਰੇਸ਼ੋ ਅਤੇ FPIs ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਕਰੀ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ, ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਦਬਾਅ ਬਣਿਆ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ 'ਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ, ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸਲਾਹ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਤ ਅਤੇ ਚੋਣਵੀਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਰਣਨੀਤੀ ਅਪਣਾਉਣ। ਟੈਕਨੀਕਲ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਿਫਟੀ 'ਤੇ 25,800 ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਸਪੱਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸਥਿਰ ਬ੍ਰੇਕਆਊਟ ਆਉਣ 'ਤੇ ਹੀ ਨਵੇਂ ਨਿਵੇਸ਼ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਲਪਕਾਲਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ, ਬੁਨਿਆਦੀ ਸੁਧਾਰਾਂ ਅਤੇ ਅਨੁਕੂਲ ਜਨਸੰਖਿਆਈ ਰੁਝਾਨਾਂ ਕਾਰਨ, ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।