Morgan Stanley ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ 'ਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ
Morgan Stanley ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026-27 (FY27) ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ GDP ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ 6.2% ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 6.7% ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਹੁਣ FY27 ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਔਸਤ ਕੀਮਤ $87.5 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ $95 ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਮਤਲਬ ਕਿ ਜੂਨ 2026 ਤੱਕ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 6.5% ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕਮੋਡਿਟੀ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੋਰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ IMF ਨੇ 6.5%, ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਨੇ 6.6%, UN ਨੇ 2026 ਲਈ 6.4% ਅਤੇ Moody's ਨੇ 6.0% ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਅਰਥਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਜੋਖਮਾਂ ਨੇ ਵੀ ਵਧਾਈ ਚਿੰਤਾ
ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੀ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। IMF ਅਤੇ OECD ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ 2026 ਲਈ ਆਪਣੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਘਟਾ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਊਰਜਾ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਬ੍ਰੈਂਟ (Brent) ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ $120 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਕੁਝ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਲਾਭਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਮੌਨਸੂਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਜੋਖਮ
ਦੇਸ਼ ਅੰਦਰ, ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧੀਆ ਫਸਲਾਂ ਅਤੇ ਸਥਿਰ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਰਨ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਪਰ, 'El Niño' ਵਰਗੇ ਮੌਸਮੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਫਸਲਾਂ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। 'El Niño' ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਬਾਰਸ਼ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਚੌਲ ਅਤੇ ਕਣਕ ਵਰਗੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਹੌਲੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
RBI ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ 'ਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗੀ
ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਤੋਂ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2027 (FY27) ਦੌਰਾਨ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਬਲ ਮਿਲ ਸਕੇ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਪਲਾਈ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਕਾਰਨ ਵਧ ਰਹੀ ਮਹਿੰਗਾਈ 'ਤੇ ਵੀ ਕਾਬੂ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2028 (FY28) ਲਈ, ਕੁਝ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਮਹਿੰਗਾਈ 5% ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ 0.25% ਦੇ ਦੋ ਵਾਧੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਰ ਲਗਭਗ 3.5% ਹੈ, ਪਰ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਕਾਰਨ ਭੋਜਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਜੋਖਮਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ
ਇਸ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਦੇ ਵਧਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕਈ ਵੱਡੇ ਜੋਖਮ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਕਾਰਨ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਵੱਡਾ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਰਚ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। 'El Niño' ਕਾਰਨ ਮਾੜੀ ਮੌਨਸੂਨ ਵੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੇਤਰ ਲਈ ਖਤਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੇਂਡੂ ਖਰੀਦ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਆਧਾਰ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਤੇਲ ਦਰਾਮਦ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘੱਟ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਲਗਭਗ 90% ਤੱਕ ਅਜੇ ਵੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਾਧਾ GDP ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਜੇਕਰ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਔਸਤ ਕੀਮਤ $120 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦਾ GDP ਵਿਕਾਸ ਘਟ ਕੇ 6.1-6.2% ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
FY28 ਲਈ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ
Morgan Stanley ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2028 (FY28) ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦਾ GDP ਵਿਕਾਸ 7% ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸਪਲਾਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਘੱਟਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਕਮੋਡਿਟੀ ਕੀਮਤਾਂ ਸਥਿਰ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਦੇਸ਼ ਦਾ ਆਰਥਿਕ ਰਸਤਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੋਖਮਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ, ਸਰਕਾਰੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦਬਾਵਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ, ਮਾੜੇ ਮੌਸਮ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਲੋੜ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਨੀਤੀ ਨਿਰਮਾਤਾ FY27 ਦੌਰਾਨ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਨਗੇ।
