MSCI ਰੀਬੈਲੈਂਸਿੰਗ: ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ 'ਚ ਵੋਲੈਟਿਲਿਟੀ ਦਾ ਦੌਰ, **3 ਲੱਖ ਕਰੋੜ** ਰੁਪਏ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਰੋਬਾਰ

ਵੌਲਿਊਮ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਕਾਰਨ:

ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ 3 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਰੋਬਾਰ, ਰਿਟੇਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Retail Investors) ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਟਰਕਚਰਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸੀ ਜੋ MSCI ਵਰਗੇ ਇੰਡੈਕਸ ਪ੍ਰੋਵਾਈਡਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇੰਡੈਕਸ ਪ੍ਰੋਵਾਈਡਰ ਆਪਣੇ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਬਦਲਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਟਰੈਕਿੰਗ ਫੰਡਾਂ ਨੂੰ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੰਤੁਲਿਤ (Rebalance) ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਰੀਬੈਲੈਂਸਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਇੱਕੋ ਦਿਨ ਉੱਚ ਗਤੀਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਈ।

ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਤੇ ਮੁੱਲਾਂਕਣ 'ਚ ਫਰਕ:

ਜਿੱਥੇ ਘਰੇਲੂ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਵਾਲਿਊਮ ਨੇ ਨਾਮਾਤਰ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਏ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁੱਲ (Dollar-denominated terms) ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਵਾਧਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (FIIs) ਦਾ ਰੁਖ਼ ਡਾਲਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਠੰਡਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਸਥਾਨਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪੈਸਾ (Liquidity) ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ, ਪਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਮਜ਼ਬੂਤ ਡਾਲਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉਭਰ ਰਹੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ (Emerging Markets) ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਯੀਲਡ (Yields) ਕਾਰਨ ਘੱਟ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਰਕ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸੀਮਾ ਵਿੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ (Range-bound trading) ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸਟਰਕਚਰਲ ਕਮਜ਼ੋਰੀ:

ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ 1.5% ਡਿੱਗਣ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਇਕੁਇਟੀਜ਼ (Indian Equities) ਦੀ ਪੈਸਿਵ ਫੰਡ ਦੇ ਅਚਾਨਕ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਪ੍ਰਤੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ। 48% ਦੀ ਡਿਲੀਵਰੀ ਰੇਸ਼ੋ (Delivery Ratio) ਕੁਝ ਸੰਸਥਾਗਤ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ (Institutional Buyers) ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸੰਸਥਾਗਤ ਰੀਬੈਲੈਂਸਿੰਗ ਉੱਚ ਵਾਲਿਊਮ ਵਾਲੀ ਵਿਕਰੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ (Large-cap stocks) 'ਤੇ ਜੋ ਇੰਡੈਕਸ-ਟਰੈਕਿੰਗ ਫੰਡਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉੱਚ ਵੈਲਿਊਏਸ਼ਨ ਮਲਟੀਪਲਜ਼ (Valuation Multiples) ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੈਸਿਵ ਫੰਡਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਦਾ ਕੋਈ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਵਿਕਰੀ ਦੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।