ਅਪ੍ਰੈਲ 'ਚ ਆਰਥਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੇ ਦਿਖਾਈ ਮਜ਼ਬੂਤੀ
ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਅਪ੍ਰੈਲ ਮਹੀਨੇ 'ਚ ਕਾਫੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਉਦਯੋਗਿਕ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਆ ਰਹੀ ਤੇਜ਼ੀ ਰਹੀ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (RBI) ਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਤਣਾਅ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਨੋਟ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਨੇ ਨੇੜਲੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ "ਸਪਲਾਈ-ਸਾਈਡ ਦਬਾਅ" ਬਾਰੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ (West Asia) ਵਿੱਚ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਕਾਰਨ ਹੋਰ ਵਧ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਊਰਜਾ ਸਪਲਾਈ, ਵਪਾਰਕ ਮਾਰਗਾਂ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ 2022 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਮਹਿੰਗਾਈ 'ਚ ਵਾਧਾ
ਭੋਜਨ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀਆਂ ਵਧੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਰਨ ਅਪ੍ਰੈਲ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਖਪਤਕਾਰ ਮੁੱਲ ਸੂਚਕ ਅੰਕ (CPI) 3.5% ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਕੋਰ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨ (Core Inflation) ਸਥਿਰ ਰਿਹਾ, ਜੋ ਕਿ ਮੁੱਢਲੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਦਬਾਅ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। RBI ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਵਧ ਰਹੇ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟੇਸ਼ਨ ਖਰਚੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਲਈ ਜੋਖਮ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪਹਿਲੂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਅਨੁਕੂਲ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਜਲ ਭੰਡਾਰਾਂ ਦੇ ਪੱਧਰ ਕਾਰਨ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਫਸਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਖੇਤਰ 'ਚ ਮਿਸ਼ਰਤ ਤਸਵੀਰ
ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਵਿੱਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨੇ ਕਾਫੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਹੈ। RBI ਨੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਸਬੰਧੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਬੌਂਡ ਯੀਲਡ (Bond Yields) ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇਕੁਇਟੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ (Equity Markets) ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ-ਘਾਟਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਿਸਕ ਅਪੀਟਾਈਟ (Risk Appetite) ਅਤੇ ਟੈਕ ਸਟਾਕਾਂ (Tech Stocks) ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਖੇਤਰ (External Sector) ਨੇ ਮਿਸ਼ਰਤ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ: ਨੈੱਟ ਫੌਰਨ ਡਾਇਰੈਕਟ ਇਨਵੈਸਟਮੈਂਟ (FDI) ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਰਹੀ, ਪਰ ਫੌਰਨ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (FPIs) ਵੇਚ-ਵਾਲੀ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਲੇਬਰ ਮਾਰਕੀਟ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੁਕਾਬਲਾ
Naukri JobSpeak Index ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੇਬਰ ਮਾਰਕੀਟ (Labor Market) ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁਝਾਨ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਰਚੇਜ਼ਿੰਗ ਮੈਨੇਜਰਜ਼ ਇੰਡੈਕਸ (PMI) ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਸੂਚਕ ਅੰਕ 50 ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਮੁੱਚੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਵਿਕਾਸ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ, ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ (Supply Chain) ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਇਸਦੀ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਭਰ ਰਹੇ ਬਾਜ਼ਾਰ, ਜੋ ਕਿ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ 'ਤੇ ਘੱਟ ਨਿਰਭਰ ਹਨ, ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। RBI ਦੁਆਰਾ ਸਪਲਾਈ-ਸਾਈਡ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਧਿਆਨ, ਬਾਹਰੀ ਝਟਕਿਆਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰੇਲੂ ਸਮਰੱਥਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਸੋਰਸਿੰਗ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਮੁੱਦੇ ਭਾਰਤ ਦੇ GDP ਵਿਕਾਸ ਅਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
