Federal Reserve: ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ 'ਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ? ਤੇਲ ਦੇ ਰੇਟਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਡਰ

ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਡਰ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਬੋਝ

ਇਰਾਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਹਿੰਗਾਈ (Inflation) ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। Brent crude oil ਫਿਊਚਰਜ਼ ਲਗਭਗ $108-$110 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਪਲਾਈ-ਡਰਾਈਵਨ ਮਹਿੰਗਾਈ Fed ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਟੀਚਿਆਂ (Dual Mandate) - ਕੀਮਤ ਸਥਿਰਤਾ (Price Stability) ਅਤੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰੋਜ਼ਗਾਰ (Maximum Employment) - ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ Fed ਦਰਾਂ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦਰਾਂ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ਕੀਮਤਾਂ ਹੋਰ ਵਧ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਨਵੇਂ ਚੇਅਰ ਦੀ ਆਮਦ ਨਾਲ ਵਧਿਆ ਜੋਖਮ

ਇਸ ਸਭ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, Fed ਵਿੱਚ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। Chair Jerome Powell ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਨੇੜੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ Kevin Warsh ਨੂੰ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। Warsh ਨੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ Fed ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਰੇਜੀਮ ਚੇਂਜ" ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੋਨਟਰੀ ਪਾਲਿਸੀ (Monetary Policy) 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ, ਬੈਲੰਸ ਸ਼ੀਟ (Balance Sheet) ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਅਤੇ ਫਾਰਵਰਡ ਗਾਈਡੈਂਸ (Forward Guidance) ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਫਾਰਵਰਡ ਗਾਈਡੈਂਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਜਾਣ ਨਾਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ (Volatility) ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। Fed ਜੇਕਰ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੱਸਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦੀ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧੇਗਾ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਮਹਿੰਗਾਈ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ (Inflation Expectations) ਬੇਕਾਬੂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਦੇ ਬੈਂਕ ਵੀ ਚਿੰਤਤ

Fed ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਵਰਗੀ ਹੀ ਹੈ। Bank of Japan ਨੇ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਾਲਿਸੀ ਰੇਟ 0.75% 'ਤੇ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੀ ਅਤੇ FY2026 ਲਈ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਵਧਾ ਕੇ 2.8% ਕਰ ਦਿੱਤਾ। European Central Bank ਅਤੇ Bank of England ਵੀ ਉੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਜੋਖਮਾਂ (Geopolitical Risks) ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਵੱਡੀਆਂ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਤੋਂ ਟਾਲਾ ਵੱਟ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕਿਆਂ ਨੇ ਉੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦੀ ਆਈ ਸੀ। ਮੌਜੂਦਾ ਤਣਾਅ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹਾਰਮੂਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ (Strait of Hormuz) ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਲਗਭਗ 20% ਊਰਜਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਰਸਤਾ ਹੈ, ਪਿਛਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਆਰਥਿਕ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਦਾ ਦੌਰ

Fed ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ Powell ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਨੇੜੇ ਆਉਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਮਾਰਕੀਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਖਰੀ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੇਗੀ। Kevin Warsh ਦੇ ਨਵੇਂ Fed ਚੇਅਰ ਵਜੋਂ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜੋ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜੀ ਢੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵੀ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਦੋਂ Fed ਦਾ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਰੋਕੇ ਬਿਨਾਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੋਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਵੇਗਾ।