ਡਾਲਰ ਦਾ ਸੰਕਟ: ਪੀਟਰ ਸ਼ਿਫ ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਦਰਮਿਆਨ ਇਤਿਹਾਸਕ ਆਰਥਿਕ ਗਿਰਾਵਟ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ!

ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਪੀਟਰ ਸ਼ਿਫ (Peter Schiff) ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਭਵਿੱਖਤ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਆਉਣ ਵਾਲੀ 'ਇਤਿਹਾਸਕ ਆਰਥਿਕ ਗਿਰਾਵਟ' (historic economic collapse) ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਐਸੇਟ (primary reserve asset) ਵਜੋਂ ਡਾਲਰ ਦਾ ਰਾਜ ਖਤਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੋਨਾ ਇਸਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲੈਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ। ਸ਼ਿਫ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੇਗਾ, ਜੋ ਗਲੋਬਲ ਆਰਥਿਕ ਮੰਚ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ 'ਮੁਫਤ ਸਵਾਰੀ' (free ride) ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਵੇਗਾ।

ਸ਼ਿਫ ਆਪਣੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾਵਾਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਲਈ ਕਈ ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਰੁਝਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ, ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦਾ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀਜ਼ (US Treasuries) ਵੇਚ ਕੇ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਡਾਲਰ ਦਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ – ਇਹ ਸਭ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਕੇਤ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਨੀਂਹ ਵਿੱਚ ਘਟ ਰਹੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਡਾਲਰ ਦੀ 'ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਨਾਹ' (safe-haven) ਅਪੀਲ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਵਿਸ ਫਰੈਂਕ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸਦਾ 14 ਸਾਲ ਦਾ ਨੀਵਾਂ ਪੱਧਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਮਹਿੰਗਾਈ (inflation), ਵੱਧ ਰਹੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ (interest rates), ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵਧ ਰਹੀ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਅਸਥਿਰਤਾ (fiscal instability) ਇਸ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।

ਯੂ.ਐੱਸ. ਡਾਲਰ ਇੰਡੈਕਸ (US Dollar Index) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਦਸੰਬਰ 2025 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਲਗਭਗ 9.4% ਘੱਟ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜਾ ਸਾਲਾਨਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੈ। ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਯੂ.ਐੱਸ. ਗ੍ਰਾਸ ਡੋਮੈਸਟਿਕ ਪ੍ਰੋਡਕਟ (GDP) ਡਾਟਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ 2026 ਵਿੱਚ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ (Federal Reserve) ਦੁਆਰਾ ਹੋਰ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਡਾਲਰ 'ਤੇ ਹੋਰ ਦਬਾਅ ਪਾਏਗੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੋਰ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

HSBC ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੀਆਂ ਅਣਪਛਾਤੀਆਂ ਟੈਰਿਫ ਨੀਤੀਆਂ (tariff policies) ਅਤੇ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਧਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਘਟਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਲੋਬਲ ਵਿੱਤੀ ਵਿਕਾਸ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਆਪਣੇ ਭੰਡਾਰ (reserves) ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਲਗਭਗ 30 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, ਗਲੋਬਲ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਕੋਲ ਹੁਣ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀਜ਼ (US Treasuries) ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੋਨਾ ਹੈ। 2025 ਦੇ ਅਖੀਰਲੇ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਕੋਲ ਲਗਭਗ 36,000 ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਸੋਨਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਲ ਲਗਭਗ $4.5 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀਜ਼ ਦਾ ਮੁੱਲ $3.5 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹੈ। ਅਪ੍ਰੈਲ 2025 ਤੋਂ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀ ਹੋਲਡਿੰਗਜ਼ ਨੂੰ ਲਗਭਗ $183 ਬਿਲੀਅਨ ਘਟਾਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਫੰਡ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਸ਼ਿਫ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਰਿਕਾਰਡ-ਤੋੜ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਰੈਲੀ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਹੈ ਕਿ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਸਮਾਨੀ ਵਾਧਾ ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੀ ਨੀਂਹ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਗੁਆਉਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖਪਤਕਾਰ ਕੀਮਤਾਂ (consumer prices), ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ (bond yields), ਅਤੇ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ (unemployment) ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ (fiscal position) ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸੰਘੀ ਬਜਟ ਘਾਟਾ (federal budget deficit) ਅਨੁਮਾਨਿਤ $1.74 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ (ਨਵੰਬਰ 2024 - ਅਕਤੂਬਰ 2025) ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰਜ਼ਾ (national debt) $37 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਕਈ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀਜ਼ ਦੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਡਾਲਰ-ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ (de-dollarization) ਦੀ ਰੁਝਾਨ, ਜੋ 2022 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੁਆਰਾ ਰੂਸੀ ਸੰਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਫ੍ਰੀਜ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੇਜ਼ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਾਬੰਦੀਆਂ (sanctions) ਦੇ ਜੋਖਮਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਡਾਲਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਭੰਡਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

Tavi Costa ਵਰਗੇ ਮੈਕਰੋ ਰਣਨੀਤੀਕਾਰ ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਹੌਲ ਅਤੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ, ਮੁਦਰਾ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਵੱਲ ਧੱਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਕੋਸਟਾ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਹੋਲਡਿੰਗਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਗਲੋਬਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਰਚਨਾ (global reserve composition) ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਢਾਂਚਾਗਤ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ 'ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੀਲ ਪੱਥਰ' ਮੰਨਦਾ ਹੈ।

ਸਾਰੇ ਮਾਹਰ ਸ਼ਿਫ ਦੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਪੱਤਰਕਾਰ ਪਾਲ ਬਲੂਸਟੀਨ (Paul Blustein) ਦਲੀਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਡਾਲਰ ਦੇ ਪਤਨ ਦੀਆਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਲਤ ਸਾਬਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਸਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਡਾਲਰ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ (financial sanctions) ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸ਼ਿਫ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਅੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤ ਵੱਖਰੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਮੁਦਰਾ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ (currency markets) ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ (volatility) ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਐਕਸਚੇਂਜ ਰੇਟ (exchange rate) ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਨਾਹ ਸੰਪਤੀਆਂ (safe-haven assets) ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ (commodity prices) ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਨਿਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਵਾਹ (global investment flows) 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਵਪਾਰ ਜਾਂ ਭੰਡਾਰਾਂ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਨਿਰਭਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ, ਅਜਿਹੇ ਬਦਲਾਅ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਆਰਥਿਕ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਆਰਥਿਕ ਗਿਰਾਵਟ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਸੱਚ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਦੇ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤੱਕ ਗਲੋਬਲ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋਣਗੇ।
Impact Rating: 7/10.
Difficult Terms Explained:

• Reserve Asset: ਰਿਜ਼ਰਵ ਐਸੇਟ
• Fiat Currency: ਫੀਅਟ ਮੁਦਰਾ
• US Dollar Index: ਯੂ.ਐੱਸ. ਡਾਲਰ ਇੰਡੈਕਸ
• Federal Reserve: ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ
• US Treasuries: ਯੂ.ਐੱਸ. ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀਜ਼
• Fiscal Position: ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ
• De-dollarization: ਡਾਲਰ-ਘਟਾਓ
• Sanctions: ਪਾਬੰਦੀਆਂ