ਬਜਟ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ 'ਤੇ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ
Union Budget 2026-27 ਵਿੱਚ ਵਿੱਤੀ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ Axis Bank ਦੇ ਮੁੱਖ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ Neelkanth Mishra ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁੱਲ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣ ਦਾ ਟੀਚਾ (Gross Borrowing Target) ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ (Bond Yields) ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿੱਤੀ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ (Fiscal Consolidation) ਵਾਲੇ ਬਜਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੱਟ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ Nirmala Sitharaman ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਬਜਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਬਣਾਏ ਰੱਖਣਾ ਹੈ। ਬਜਟ ਅਨੁਸਾਰ, 2026-27 ਲਈ ਨਾਮਾਤਰ GDP ਵਿਕਾਸ ਦਰ (Nominal GDP Growth) 10% ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਘਾਟਾ (Fiscal Deficit) GDP ਦਾ 4.3% ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੇ ਸੋਧੇ ਹੋਏ ਅੰਦਾਜ਼ੇ 4.4% ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ ਹੈ। ਪਰ, ਮਾਲੀਆ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਘਾਟੇ ਦੇ ਵਿੱਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ (Deficit Financing) ਬਾਰੇ ਅੰਕੜਿਆਂ 'ਤੇ ਹੁਣ ਵੱਧ ਜਾਂਚ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।
ਘੱਟ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਘਾਟੇ ਦਾ ਦਬਾਅ
Mishra ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ GDP ਅਤੇ ਟੈਕਸ ਮਾਲੀਆ (Tax Revenue) ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਵਨਾ ਤੋਂ ਘੱਟ ਰੱਖਣ 'ਤੇ ਖਾਸ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਵਿੱਤੀ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ (Fiscal Discipline) ਨੂੰ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ FY27 ਲਈ ₹16.95 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁੱਲ ₹17.2 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਲਿਆ ਜਾਣਾ ਹੈ। Mishra ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਘਾਟੇ ਦੇ ਵਿੱਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਗਏ ਖਾਸ ਅਨੁਮਾਨ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਮੀਦਵਾਦੀ ਜਾਂ ਗਲਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਿਆਪਕ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਈ ਅਣਜਾਣ ਨਤੀਜੇ ਲਿਆ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਘਾਟੇ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਇਸ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਪਹੁੰਚ ਕਾਰਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨਕਦ ਬਕਾਏ (Government Cash Balances) ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤਰਲਤਾ (Market Liquidity) ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਗੜਬੜ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਦੀ ਲਾਗਤ (Cost of Capital) ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਨ ਦੇ ਬਜਟ ਦੇ ਐਲਾਨੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਉਲਟ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸੈਕਟਰ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਊਟਲੁੱਕ ਅਤੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ
Axis Bank ਸਮੇਤ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਤੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਮਾਹੌਲ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। Axis Bank ਨੇ 2 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਤੱਕ ₹4,13,057 ਕਰੋੜ ਦਾ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ (Market Cap) ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਪ੍ਰਾਈਸ-ਟੂ-ਅਰਨਿੰਗ (P/E) ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 15.7 ਸੀ। 1 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ, ਬੈਂਕ ਦੇ ਸਟਾਕ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ₹1332.70 ਤੋਂ ₹1384.80 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਉਦਯੋਗ (India Inc) ਦੁਆਰਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਮੀਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੋਈ ਖਾਸ ਸੈਕਟਰ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਲਾਟਮੈਂਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਾਣ ਵਧਾਉਣ, ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਰਗੇ ਵਿਆਪਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਵਿੱਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਫਰੇਮਵਰਕ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਪਰ, Mishra ਦੁਆਰਾ ਦੱਸੀ ਗਈ ਉੱਚੀ ਕਰਜ਼ਾ ਲਾਗਤ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਗੜਬੜ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, Axis Bank ਆਪਣੀ ਵਿਕਾਸ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਤਹਿਤ CreditAccess Grameen ਦੇ ਵੀ ਸੰਭਾਵੀ ਅਧਿਗ੍ਰਹਿਣ (Acquisition) ਲਈ ਇਕਲੌਤਾ ਬੋਲੀਕਾਰ ਹੈ। ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਲਈ ਵਧੇ ਹੋਏ ਪੂੰਜੀ ਖਰਚ (Capital Expenditure) ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਿੱਤੀ ਚੌਕਸੀ 'ਤੇ ਇਹ ਫੋਕਸ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।