UN सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी अमेरिका आणि इराणमधील संवाद पुन्हा सुरू करण्याचे आवाहन केले आहे. गुंतवणूकदारांसाठी 'Strait of Hormuz' मधील तणाव चिंतेचा विषय असून, यामुळे क्रूड ऑइलच्या किमतीत मोठी अस्थिरता येण्याची शक्यता आहे, ज्याचा थेट फटका भारतीय अर्थव्यवस्थेला बसू शकतो.
युनायटेड नेशन्सचे सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी नुकत्याच केलेल्या इस्लामाबाद दौऱ्यात अमेरिका आणि इराणमधील वाढता तणाव कमी करण्यावर भर दिला आहे. या दौऱ्यात प्रादेशिक सुरक्षेवर चर्चा झाली असली, तरी जागतिक ऊर्जा बाजारासाठी याचे गंभीर आर्थिक परिणाम असू शकतात. जगातील सुमारे २०% तेलाचा पुरवठा हा 'Strait of Hormuz' या अरुंद सागरी मार्गातून होतो. या भागात कोणताही तणाव निर्माण झाल्यास आंतरराष्ट्रीय बाजारात क्रूड ऑइलच्या किमती प्रचंड अस्थिर होतात.
भारतीय बाजारावर काय परिणाम होईल?
भारत हा कच्च्या तेलाचा मोठा आयातदार देश आहे. त्यामुळे जागतिक स्तरावर तेलाच्या किमती वाढल्या की त्याचा थेट परिणाम भारताच्या व्यापार तुटीवर (Trade Balance) होतो. तेलाच्या किमती वाढल्यास भारतीय रुपयावर दबाव येतो आणि देशांतर्गत महागाईही वाढू शकते.
कोणत्या क्षेत्रांवर परिणाम होईल?
१. ऑइल मार्केटिंग कंपन्या: इंधनाच्या वाढत्या किमती आणि किरकोळ विक्री किमती यांचा समतोल राखताना या कंपन्यांच्या मार्जिनवर परिणाम होऊ शकतो.
२. विमानसेवा (Aviation), पेंट्स आणि लॉजिस्टिक: ही क्षेत्रे कच्च्या तेलाच्या उत्पादनांवर मोठ्या प्रमाणावर अवलंबून आहेत. तेलाचे दर वाढल्यास त्यांचा 'इनपुट कॉस्ट' वाढतो आणि नफ्यावर परिणाम होतो.
गुंतवणूकदारांनी आगामी काळात जागतिक क्रूड ऑइलच्या हालचालींवर आणि या सागरी मार्गाबाबत येणाऱ्या अधिकृत निवेदनांवर बारीक लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे.