अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी 'स्ट्रेट ऑफ हॉर्मुज'च्या सुरक्षेसाठी आता जगाकडून पैशांची मागणी केली आहे. या भू-राजकीय तणावामुळे आणि सौदी अरेबियातील पायाभूत सुविधांवरील ड्रोन हल्ल्यांमुळे कच्च्या तेलाच्या किमती वधारल्या असून, भारतीय गुंतवणूकदारांसमोर महागाई आणि इंधन खर्चाचे संकट उभे राहिले आहे.
अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी एक मोठे वक्तव्य करत, 'स्ट्रेट ऑफ हॉर्मुज'मधून होणाऱ्या ऑईल ट्रान्झिटच्या बदल्यात अमेरिका आता सुरक्षेचा खर्च वसूल करणार असल्याचे संकेत दिले आहेत. ट्रम्प यांच्या मते, या भागातील अमेरिकन नौदलाचा खर्च उचलणे अमेरिकन करदात्यांवर अन्यायकारक आहे. या मागणीमुळे आंतरराष्ट्रीय मुत्सद्देगिरीत मोठी अनिश्चितता निर्माण झाली आहे, विशेषतः इराण आणि आखाती देशांमधील प्रस्तावित चर्चा पुढे ढकलल्याने तणाव वाढला आहे.
कच्च्या तेलाच्या किमतीवर परिणाम
या घडामोडींमुळे जागतिक ऊर्जा बाजार लगेचच सतर्क झाला आहे. १४ सप्टेंबर २०२६ रोजी ब्रेंट (Brent) आणि WTI क्रूड ऑईलच्या किमतीत मोठी वाढ दिसून आली. सौदी अरेबियातील ईस्ट-वेस्ट पाइपलाईनवर झालेल्या ड्रोन हल्ल्यांमुळे पुरवठा साखळी विस्कळीत होण्याची भीती गुंतवणूकदारांमध्ये निर्माण झाली आहे.
भारतीय बाजारावर काय परिणाम होईल?
१. आयात बिल आणि महागाई: भारत आपली मोठी गरज आयातीतून पूर्ण करतो. कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्यामुळे भारताचे आयात बिल वाढेल, ज्याचा थेट दबाव भारतीय रुपयावर (Rupee) येईल आणि देशांतर्गत महागाई वाढू शकते.
२. कंपन्यांच्या नफ्यावर गदा: विमान कंपन्या (Airline companies), ज्यांचा मोठा खर्च जेट फ्युएलवर अवलंबून असतो, तसेच ऑईल मार्केटिंग कंपन्या आणि पेंट्स, लुब्रिकंट्स, टायर निर्मिती करणाऱ्या कंपन्यांच्या प्रॉफिट मार्जिनवर (Profit margins) मोठी टांगती तलवार आहे.
सध्याच्या परिस्थितीत गुंतवणूकदारांनी ऊर्जा क्षेत्रातील घडामोडींवर बारकाईने लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे, कारण हॉर्मुजमधील तणाव वाढल्यास त्याचा फटका शेअर बाजाराला बसू शकतो.