बिश्केक येथे झालेल्या २६ व्या SCO शिखर परिषदेचा समारोप झाला आहे. यामध्ये प्रादेशिक सुरक्षा, कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) आणि अक्षय ऊर्जेवर विशेष लक्ष केंद्रित करण्यात आले आहे. चीनने सदस्य देशांमध्ये **१० दशलक्ष किलोवॅट** सौर आणि पवन ऊर्जा क्षमता वाढवण्याचे आश्वासन दिले असून, मध्य आशियातील व्यापार आणि पायाभूत सुविधांच्या दृष्टीने हे अत्यंत महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे.
१ सप्टेंबर २०२६ रोजी बिश्केक येथे पार पडलेल्या २६ व्या SCO शिखर परिषदेत 'बिश्केक जाहीरनामा' आणि २८ महत्त्वाच्या करारांवर स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या आहेत. या परिषदेने केवळ राजकीयच नव्हे, तर आर्थिक आणि पायाभूत सुविधांच्या दृष्टीने नवीन दिशा निश्चित केली आहे.
सुरक्षा आणि धोरणात्मक बदल
चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी सामूहिक सुरक्षेवर भर दिला आहे. सायबर गुन्हे, दहशतवाद आणि डिजिटल फसवणूक रोखण्यासाठी एक सामायिक सुरक्षा आराखडा तयार करण्याचा प्रस्ताव मांडण्यात आला आहे. आंतरराष्ट्रीय गुंतवणूकदारांसाठी याचा अर्थ असा की, सदस्य देशांमध्ये डिजिटल सेवा आणि सीमापार व्यवसायांसाठी आता नवीन नियम लागू होऊ शकतात.
तंत्रज्ञान आणि ऊर्जेचा महापूर
या परिषदेचे मुख्य आकर्षण म्हणजे तंत्रज्ञान आणि ऊर्जा क्षेत्रातील गुंतवणुकीचा रोडमॅप. चीनने एक आंतरराष्ट्रीय AI ॲप्लिकेशन सेंटर सुरू करण्याची घोषणा केली आहे. तसेच, येत्या काळात सदस्य देशांमध्ये १० दशलक्ष किलोवॅट क्षमतेचे सौर आणि पवन ऊर्जा प्रकल्प उभारले जाणार आहेत. पुढील ३ वर्षांत १०० तंत्रज्ञान प्रकल्पांचे लक्ष्य ठेवण्यात आले असून, अक्षय ऊर्जा क्षेत्रात काम करणाऱ्या कंपन्यांसाठी हे एक मोठे संधीचे क्षेत्र ठरणार आहे.
व्यापार मार्ग आणि आव्हाने
ट्रान्स-कॅस्पियन इंटरनॅशनल ट्रान्सपोर्ट कॉरिडॉरला बळकटी देण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे, तर तियानजिन येथे पोर्ट इकॉनॉमिक को-ऑपरेशन सेंटर स्थापन केले जाणार आहे. मात्र, या सर्व प्रकल्पांची अंमलबजावणी करताना सदस्य देशांमधील परस्पर हितसंबंध आणि भू-राजकीय तणाव हे गुंतवणूकदारांसाठी चिंतेचे विषय राहतील. या करारांची प्रत्यक्ष अंमलबजावणी किती वेगाने होते, यावरच पुढील व्यापाराचे भविष्य अवलंबून असेल.