नेपाळमधील विध्वंसक पुरामुळे जनजीवन विस्कळीत झाले असून, आता तिबेटमधील धोकादायक 'बॅरियर लेक'मुळे संकट अधिक गडद झाले आहे. या आपत्तीमुळे हायड्रोपॉवर आणि वाहतूक व्यवस्थेचे प्रचंड नुकसान झाले असून, पुनर्बांधणीसाठी **$5 अब्जांपेक्षा** जास्त खर्च अपेक्षित आहे.
नेपाळमध्ये सध्या भीषण मानवी आणि आर्थिक संकट निर्माण झाले आहे. भोटे कोसी आणि त्रिशुली नदी खोऱ्यात आलेल्या महापुराने थैमान घातले आहे. तिबेटमधील 'छोचेन खोला' आणि 'पुरेपु त्सांगपो' नद्यांच्या संगमावर तयार झालेल्या बॅरियर लेकमुळे (Barrier Lake) आता परिस्थिती अधिक गंभीर बनली आहे. या तलावाला तडा जाण्याचा धोका असल्याने चिनी प्रशासनाने लेव्हल-4 ची आणीबाणी जाहीर केली आहे. हा तलाव ओसंडून वाहत असल्याने खालच्या भागातील रहिवासी आणि बचावकार्यासाठी मोठा धोका निर्माण झाला आहे.
मोठी जीवितहानी आणि विध्वंस
26 ऑगस्ट 2026 रोजी झालेल्या बर्फाच्या आणि खडकांच्या दरडी कोसळण्याच्या घटनेपासून या संकटाची सुरुवात झाली. आतापर्यंत 469 लोकांचा मृत्यू झाला असून, 1,400 हून अधिक लोक बेपत्ता आहेत. महापुराच्या तडाख्याने रस्ते, पूल आणि महत्त्वाचे हायड्रोपॉवर प्रकल्प उद्ध्वस्त झाले आहेत, जे या भागाच्या अर्थव्यवस्थेचा कणा मानले जातात.
आर्थिक फटका किती?
पायाभूत सुविधा क्षेत्रातील तज्ज्ञ आणि बिझनेस लीडर विनोद चौधरी यांच्या मते, या नुकसानीची भरपाई करण्यासाठी किमान $5 अब्ज डॉलर्सची गरज भासणार आहे. हायड्रोपॉवर प्रकल्पांच्या नुकसानीमुळे वीज निर्मिती आणि सीमेपलीकडील वीज व्यापार ठप्प झाला आहे, तर रस्ते संपर्क तुटल्याने व्यापार आणि लॉजिस्टिकवर मोठा परिणाम झाला आहे.
सध्या बचावकार्य सुरू असले तरी, चिखल, ढिगारा आणि सतत पडणारा पाऊस यामुळे बचाव पथकांना मोठ्या अडचणी येत आहेत. दिल्ली-काठमांडू आंतरराष्ट्रीय बस सेवेसह अनेक प्रमुख वाहतूक मार्ग बंद करण्यात आले आहेत. बॅरियर लेकमधून लाखो घनमीटर पाणी बाहेर पडण्याची भीती असल्याने, या परिसरातील पायाभूत सुविधांना आणखी धोका निर्माण होऊ शकतो.
