7 ऑक्टोबर 2023 च्या हल्ल्याला आज तीन वर्षे पूर्ण झाली आहेत. या प्रादेशिक तणावाचा जागतिक अर्थव्यवस्थेवर मोठा परिणाम होत असून, गुंतवणूकदारांचे लक्ष आता वाढत्या इंधन दरांकडे आणि सप्लाय चेनवर लागलेले आहे.
इस्रायलमध्ये ७ ऑक्टोबर २०२३ रोजी झालेल्या हल्ल्याला बुधवारी, ७ ऑक्टोबर २०२६ रोजी तीन वर्षे पूर्ण झाली. जेरुसलेममधील माऊंट हर्ट्झल येथे स्मृती कार्यक्रमांचे आयोजन करण्यात आले होते. पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू आणि राष्ट्राध्यक्ष आयझॅक हरझोग यांनी या काळात बदललेल्या सुरक्षा आणि आर्थिक परिस्थितीवर भाष्य केले. गाझामधील हा संघर्ष आता लेबनॉनपर्यंत पसरून एका जटिल प्रादेशिक संकटामध्ये रूपांतरित झाला आहे.
जागतिक ऊर्जा बाजारावर परिणाम
आंतरराष्ट्रीय आर्थिक विश्वासाठी चिंतेची बाब म्हणजे ऊर्जेच्या किमतीतील अस्थिरता. या भागातील प्रदीर्घ तणावामुळे जागतिक सप्लाय चेनला वारंवार धक्के बसत आहेत. ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत, स्ट्रॅटेजिक 'हॉर्मुझची खाडी' (Strait of Hormuz) सुरक्षिततेच्या कारणास्तव चर्चेत असून, ब्रेंट क्रूड ऑईलच्या किमती प्रति बॅरल $100 च्या वर स्थिर आहेत. वाढत्या इंधन खर्चाचा फटका महागाईवर बसत असून, मध्यवर्ती बँकांच्या धोरणांसमोर मोठे आव्हान उभे राहिले आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी काय आहे जोखीम?
२०२६ मध्ये जागतिक शेअर बाजारांनी तंत्रज्ञान आणि AI क्षेत्राच्या जोरावर विक्रमी उच्चांक गाठले असले, तरी भू-राजकीय अस्थिरता आणि बाजारातील तेजी यांमधील तफावत गुंतवणूकदारांसाठी चिंतेचे कारण आहे. भविष्यात युद्ध वाढल्यास किंवा तेल पुरवठा विस्कळीत झाल्यास 'स्टॅगफ्लेशन' (Stagflation) ची भीती वाढू शकते, ज्याचा थेट परिणाम भारतासारख्या उदयोन्मुख बाजारपेठांवर होऊन आयात बिल वाढू शकते.
येणाऱ्या काळात कच्च्या तेलाचे दर आणि व्यापार मार्गांची सुरक्षितता यावर गुंतवणूकदारांचे बारीक लक्ष असेल. यासोबतच इस्रायलमधील निवडणुका आणि दीर्घकालीन युद्धाच्या वित्ताचा भार हे घटक बाजाराची दिशा ठरवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतील.