नवी दिल्लीत आयोजित BRICS शिखर परिषदेत चिनी राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी AI आणि व्यापाराबाबत ५ कलमी सहकार्य प्रस्ताव मांडला. तर दुसरीकडे, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी सप्लाय चेनच्या शस्त्रीकरणाबाबत (Weaponization) गंभीर इशारा देत जागतिक उत्पादनापुढील आव्हानांकडे लक्ष वेधले.
नवी दिल्लीत पार पडलेल्या १८ व्या BRICS शिखर परिषदेत दोन परस्परविरोधी विचार प्रवाह समोर आले आहेत. एका बाजूला चिनी राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), व्यापार सुलभता, डिजिटल अर्थव्यवस्था आणि स्मार्ट मॅन्युफॅक्चरिंगवर आधारित ५ कलमी सहकार्य प्रस्ताव मांडला, तर दुसरीकडे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी सप्लाय चेनच्या स्थिरतेबाबत खंबीर भूमिका मांडली.\n\n### सप्लाय चेनचे धोके आणि बाजारावर परिणाम\n\nमोदींच्या 'शस्त्रीकरण' (Weaponization) या शब्दाने उद्योगांमध्ये खळबळ उडाली आहे. विशेषतः मॅन्युफॅक्चरिंग, इलेक्ट्रिक व्हेईकल (EV) आणि सेमीकंडक्टर क्षेत्रासाठी हे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. ज्या भारतीय कंपन्या दुर्मिळ खनिजे आणि कच्च्या मालासाठी आयातीवर अवलंबून आहेत, त्यांच्यासाठी भू-राजकीय तणाव वाढला आहे. यामुळे कच्च्या मालाच्या किमतीत अस्थिरता येऊ शकते किंवा व्यापार निर्बंधांचा फटका बसू शकतो.\n\nभारताचे लक्ष्य एक 'ग्लोबल मॅन्युफॅक्चरिंग हब' बनण्याचे आहे, त्यामुळे पर्यायी आणि विश्वसनीय पुरवठा साखळी निर्माण करणे आता अनिवार्य झाले आहे. २०२७ मध्ये चीनकडे BRICS चे अध्यक्षपद येणार आहे, तेव्हा या डिजिटल मानकांबाबत काय धोरणे आखली जातात, याकडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष असेल.