Zoho चा प्रॉफिट मार्जिन घसरला! AI च्या वाढत्या खर्चावर श्रीधर वेंबूंची चिंता

AI तंत्रज्ञानातील मोठी गुंतवणूक आणि वाढता खर्च आता कंपन्यांच्या नफ्यावर परिणाम करू लागला आहे. Zoho चे को-फाउंडर आणि चीफ सायंटिस्ट श्रीधर वेंबू यांनी या विषयावर भाष्य करताना म्हटले आहे की, सध्याच्या मोठ्या लार्ज लँग्वेज मॉडेल्स (LLMs) आणि डेटा सेंटरसाठी लागणारा अफाट खर्च कंपन्यांच्या ताळेबंदावर ताण निर्माण करत आहे.

नफ्यावर पडलेला ताण

Zoho च्या ताज्या आर्थिक आकडेवारीनुसार, कंपनीचा नेट प्रॉफिट मार्जिन FY25 मध्ये घसरून 27.8% झाला आहे, जो FY23 मध्ये 34.8% होता. कंपनीचा एकूण खर्च FY25 मध्ये वाढून ₹6,234 कोटी झाला आहे, जो मागील वर्षी ₹4,899 कोटी होता. कॉम्प्युटिंग हार्डवेअर आणि मेमरीचा वाढता खर्च पाहता, कंपनीने आता भरती प्रक्रियेवर लगाम लावला असून कार्यक्षमतेवर अधिक भर देण्याचे ठरवले आहे.

'डिटरमिनिस्टिक AI' कडे कल

खर्च कमी करण्यासाठी Zoho आता सामान्य AI मॉडेल्सकडून 'डिटरमिनिस्टिक AI' (Deterministic AI) कडे वळत आहे. कंपनीचे 'Zia Chat' हे याचे उत्तम उदाहरण आहे. अशा साधनांमुळे डेटावर नियंत्रण राहते आणि महागड्या टोकन-आधारित AI चा खर्च कमी होण्यास मदत होते. या धोरणातून कमी संसाधनांमध्ये अधिक अचूकता मिळवण्याचा कंपनीचा मानस आहे.

भविष्यातील आव्हाने

Zoho आता स्वतःचे 'सॉवरेन डेटा सेंटर्स' उभारण्याचा विचार करत आहे, जेणेकरून पायाभूत सुविधांवर त्यांचे अधिक नियंत्रण राहील. मात्र, चिप्स आणि हार्डवेअरच्या किमती स्थिर होईपर्यंत कंपनी कोणतीही मोठी जोखीम घेण्यास तयार नाही. सध्या संपूर्ण आयटी क्षेत्रासमोर AI गुंतवणुकीचा योग्य परतावा (ROI) मिळवण्याचे आव्हान आहे, त्यामुळेच Zoho चा हा काटकसरीचा पवित्रा भविष्यात ग्राहकांसाठी किमती वाढवणार की मार्जिन स्थिर ठेवणार, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.