SEMICON India 2028 ची घोषणा करण्यात आली असून, आता हे व्यासपीठ केवळ चिप उत्पादकांपुरते मर्यादित न राहता इलेक्ट्रॉनिक्स मॅन्युफॅक्चरर्ससाठीही खुले असेल. भारताचे सेमीकंडक्टर मार्केट **$64 अब्जांवरून** **$200 अब्जांपर्यंत** नेण्याचे सरकारचे उद्दिष्ट आहे.
इकोसिस्टमचा विस्तार
SEMICON India च्या पुढच्या आवृत्तीचे आयोजन मार्च 2028 मध्ये होणार आहे. या परिषदेत चिप उत्पादक आणि अंतिम उत्पादन तयार करणाऱ्या इलेक्ट्रॉनिक्स कंपन्यांना एकाच छताखाली आणण्याचा प्रयत्न आहे. 2026 च्या आवृत्तीत सहभागी कंपन्यांची संख्या 600 वर पोहोचली होती, तर जवळपास 300 जागतिक कंपन्या आणि 40,000 अभ्यागतांनी यात सहभाग नोंदवला होता. आगामी काळात इंडिया मोबाईल काँग्रेससोबत (India Mobile Congress) सहयोग करून टेलिकॉम आणि डेटा सेंटर्स क्षेत्राशी ही साखळी जोडण्याचे नियोजन आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे मुद्दे
भारत सेमीकंडक्टर मिशन (India Semiconductor Mission) अंतर्गत 2035 पर्यंत $200 अब्जचे मार्केट गाठण्याचे स्वप्न पाहत आहे. मात्र, हे क्षेत्र प्रचंड भांडवल-केंद्रित (Capital-intensive) असल्याने गुंतवणूकदारांनी कंपन्यांचे Debt-to-Equity प्रमाण नीट तपासावे. सध्या भारत जगातील 20% डिझाइन इंजिनिअर्सना रोजगार देतो, पण खरी नफा क्षमता ही डिझाइनकडून प्रत्यक्ष मॅन्युफॅक्चरिंग आणि पॅकेजिंगकडे जाण्यावर अवलंबून असेल. सरकारी सबसिडीचा लाभ आणि जागतिक कंपन्यांसोबतचे जॉइंट व्हेंचर्स यावरही लक्ष ठेवावे लागेल.
क्षेत्रातील धोके (Sector Risks)
हे क्षेत्र जागतिक पुरवठा साखळीतील अडथळे आणि कच्च्या मालाच्या किमतींच्या बाबतीत अत्यंत संवेदनशील आहे. ऑटोमोबाईल, इलेक्ट्रिक मोबिलिटी आणि AI मधील वाढत्या मागणीमुळे कंपन्या आपली क्षमता वाढवत असल्या, तरी प्रकल्पांना होणारा विलंब आणि वाढता खर्च हे मोठे धोके आहेत. अंतिम उत्पादक (Consumer Electronics Brands) भारतीय चिप्सचा किती लवकर स्वीकार करतात, यावरच या कंपन्यांचे मार्जिन अवलंबून असेल.
