अमेरिकेतील एंटरप्राइज मार्केटमध्ये OpenAI वेगाने पुढे जात आहे, पण Anthropic अजूनही मार्केट शेअरमध्ये पुढे आहे आणि त्यांची कमाईही चांगली वाढत आहे. OpenAI चे २०२५ मधील मोठे तोटे आणि Anthropic कडून संभाव्य $2 ट्रिलियन IPO कडे वाटचाल, यामुळे AI क्षेत्रातील मोठे धोके स्पष्ट झाले आहेत.
AI मार्केटमध्ये OpenAI विरुद्ध Anthropic!
आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) क्षेत्रातील दोन दिग्गज कंपन्या OpenAI आणि Anthropic यांच्यातील स्पर्धा आता अधिकच तीव्र झाली आहे. नवीन आकडेवारीनुसार, व्यवसाय ग्राहक मिळवण्यासाठी या दोन्ही कंपन्यांमध्ये चुरस वाढली आहे.
कॉर्पोरेट खर्च प्लॅटफॉर्म Ramp च्या आकडेवारीनुसार, जुलै २०२६ पर्यंत अमेरिकेत व्यवसायांच्या AI खर्चात Anthropic चा वाटा 43.5% आहे. मात्र, OpenAI सुद्धा मागे नाही. त्यांचा वाटा 39.7% असून २०२६ च्या तिसऱ्या तिमाहीत त्यांची वाढ अधिक वेगवान दिसून आली.
डेव्हलपर पसंती आणि मॉडेलचा खेळ
या बदलांमागे डेव्हलपर्सची उत्पादनांना पसंती हे एक महत्त्वाचे कारण आहे. OpenAI चे नवीन 'GPT-5.6 Sol' मॉडेल चांगल्या परफॉर्मन्समुळे अधिक स्वीकारले जात आहे. याउलट, Anthropic चे 'Fable 5' मॉडेलला काही अडचणी येत आहेत. काही कंपन्या 'Fable 5' च्या किमती आणि डेटा रिटेन्शन पॉलिसीमुळे (Data Retention Policy) पूर्णपणे स्वीकारायला कचरत आहेत, कारण ते कॉर्पोरेट नियमांशी जुळत नाहीत.
आर्थिक स्थितीतील फरक आणि IPO ची शक्यता
वापराच्या आकडेवारीत स्पर्धा असली तरी, दोन्ही कंपन्यांची आर्थिक स्थिती मात्र वेगळी आहे. Anthropic ने व्यावसायिक स्तरावर चांगली कामगिरी केली आहे. २०२६ च्या दुसऱ्या तिमाहीत त्यांचा महसूल $11.5 अब्ज पेक्षा जास्त होता, जो मागील वर्षाच्या तुलनेत १४ पटीने जास्त आहे. जुलै २०२६ पर्यंत त्यांचा एन्युअलाइज्ड रेव्हेन्यू रन रेट (Annualized Revenue Run Rate) सुमारे $65 अब्ज पर्यंत पोहोचला आहे आणि कंपनीने ऑपरेटिंग प्रॉफिटॅबिलिटी (Operating Profitability) मिळवली आहे. या मजबूत आर्थिक स्थितीमुळे कंपनी IPO (Initial Public Offering) ची तयारी करत असून तिचे व्हॅल्युएशन (Valuation) $2 ट्रिलियन किंवा त्याहून अधिक असू शकते.
याउलट, OpenAI चा आर्थिक मार्ग अधिक कठीण दिसत आहे. त्यांचा एन्युअलाइज्ड रेव्हेन्यू रन रेट $40 अब्ज पेक्षा जास्त असला तरी, २०२५ मध्ये कंपनीला सुमारे $39 अब्ज तोटा झाला आहे. यामुळे गुंतवणूकदारांच्या नजरेत दोन्ही कंपन्यांमध्ये मोठा फरक दिसतो. एकीकडे Anthropic नफ्यासह सार्वजनिक होण्याच्या दिशेने वाटचाल करत आहे, तर OpenAI बाजारातील हिस्सा वाढवण्यासाठी आणि वेगाने वाढण्यासाठी मोठी गुंतवणूक करत आहे, ज्यामुळे त्यांना मोठे तोटे सोसावे लागत आहेत.
क्षेत्रातील अस्थिरता आणि गुंतवणूकदारांचे धोके
गुंतवणूकदारांसाठी, हे आकडे एंटरप्राइज AI क्षेत्रातील प्रचंड अस्थिरता दर्शवतात. कंपन्या अजूनही एकाच प्लॅटफॉर्मवर पूर्णपणे अवलंबून नाहीत; खर्च कमी करण्यासाठी आणि नियम पूर्ण करण्यासाठी ते विविध मॉडेल्स, राउटर्स आणि ओपन-सोर्स पर्यायांचा वापर करत आहेत.
भविष्यात, मार्केट दोन मुख्य गोष्टींवर लक्ष ठेवेल. पहिले, OpenAI त्यांची डेव्हलपरची पकड फायदेशीर महसुलात रूपांतरित करून मोठे भांडवली खर्च भरून काढू शकते का? दुसरे, Anthropic चा IPO किती यशस्वी होतो आणि वाढत्या नियमांमुळे व स्पर्धेतही ते महसुलाची वाढ कायम ठेवू शकतात का? हे क्षेत्र अजूनही खूप भांडवल-केंद्रित (Cash-intensive) आहे आणि एंटरप्राइज ऍडॉप्शनमध्ये (Enterprise Adoption) घट झाल्यास किंवा स्वस्त AI सेवांकडे कल वाढल्यास या AI लीडर्सच्या उच्च व्हॅल्युएशनवर (High Valuation) परिणाम होऊ शकतो.
