Meta Platforms ने अमेरिकेतील राज्यांसोबत तब्बल १८ अब्ज डॉलर्सचा सेटलमेंट करार केला आहे. फेसबुक आणि इंस्टाग्रामच्या वापरामुळे तरुणांच्या मानसिक आरोग्यावर होणाऱ्या परिणामांबाबत हा खटला सुरू होता, ज्यामुळे कंपनीच्या बिझनेस मॉडेलवर भविष्यात मोठा परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
सेटलमेंटची व्याप्ती आणि आर्थिक बाजू
Meta Platforms ने २६ ऑगस्ट २०२६ रोजी अमेरिकेतील अनेक राज्यांसोबत हा ऐतिहासिक समझोता केला आहे. यामध्ये १२.७ अब्ज डॉलर्स पुढील १० वर्षांत निश्चितपणे दिले जाणार आहेत, तर उर्वरित ५.३ अब्ज डॉलर्स हे YouTube (Alphabet) आणि TikTok (ByteDance) यांसारख्या प्रतिस्पर्धी कंपन्या त्यांच्या प्लॅटफॉर्मवर अशाच प्रकारची सुरक्षा मानके लागू करतात का, यावर अवलंबून असतील. या करारामुळे कंपनीचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी मार्क झुकरबर्ग यांना न्यायालयात साक्ष देण्यापासून मुक्ती मिळाली आहे.
गुंतवणूकदारांसमोरील आव्हाने
गुंतवणूकदारांसाठी सर्वात महत्त्वाची बाब म्हणजे कंपनीच्या प्लॅटफॉर्मच्या रचनेत होणारे बदल. या करारानुसार, १८ वर्षांखालील वापरकर्त्यांसाठी दोन तासांची दैनंदिन वेळ मर्यादा आणि रात्री १२ ते सकाळी ६ या वेळेत ॲप वापरण्यावर निर्बंध घालणे अनिवार्य असेल. कंपनीचा मुख्य महसूल जाहिरातींतून येतो, जो युजर्सच्या 'स्क्रोलिंग टाईम'वर अवलंबून असतो. अशा निर्बंधांमुळे किशोरवयीन वापरकर्त्यांच्या एंगेजमेंटमध्ये घट होऊ शकते, ज्याचा फटका थेट कंपनीच्या कमाईला बसेल.
भविष्यातील धोके
हा सेटलमेंट केवळ पैशांचा विषय नाही, तर तो भविष्यातील कायदेशीर प्रक्रियेसाठी एक नवा पायंडा (Precedent) ठरला आहे. डिजिटल उत्पादनांच्या आर्किटेक्चरमध्ये बदल करण्यास भाग पाडणे हे तंबाखू उद्योगावरील निर्बंधांसारखेच गंभीर आहे. जागतिक नियामक या निर्णयावर बारीक लक्ष ठेवून आहेत. विशेषतः भारतातही स्थानिक धोरणकर्ते अशा प्रकारच्या सुरक्षा फीचर्सची मागणी करू शकतात, ज्यामुळे Meta च्या जागतिक ऑपरेशन्सवर दबाव वाढू शकतो.
