भारतीय आयटी (IT) क्षेत्रात आता मोठ्या प्रमाणात भरतीऐवजी उत्पादकतेवर भर दिला जात आहे. FY26 मध्ये देशातील टॉप ५ आयटी कंपन्यांनी सुमारे **७,०००** कर्मचाऱ्यांची कपात केली आहे.
भारतीय आयटी क्षेत्रात सध्या मोठा बदल पाहायला मिळत आहे. पूर्वीच्या काळातील मोठ्या प्रमाणात भरती करण्याच्या मॉडेलपासून कंपन्या आता 'प्रोडक्टिव्हिटी-लेड' ग्रोथकडे वळत आहेत. याचे मुख्य कारण म्हणजे आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) चा वाढता वापर आणि जागतिक ग्राहकांकडून होणारा खर्च मर्यादित असणे.
कर्मचाऱ्यांच्या संख्येतील बदल
FY26 ची आकडेवारी पाहिली तर हे चित्र स्पष्ट होते. टॉप ५ आयटी कंपन्यांनी त्यांच्या कर्मचारी संख्येत तब्बल ७,००० ने घट केली आहे. यामध्ये Tata Consultancy Services (TCS) चे उदाहरण सर्वात मोठे आहे, ज्यांनी वर्षभरात सुमारे २३,४६० पदे कमी केली आहेत. कंपनीचा भर आता AI, मशीन लर्निंग, क्लाउड आणि सायबर सुरक्षा यांसारख्या कौशल्यांकडे वळला आहे.
साध्या कामांवर AI चे संकट
बेसिक कोडिंग, टेस्टिंग आणि अ‍ॅप्लिकेशन मेंटेनन्स यांसारखी कामे आता ऑटोमेशनद्वारे केली जात आहेत. यामुळे फ्रेशर्सच्या भरतीवर मोठा परिणाम झाला आहे. काही कंपन्यांनी त्यांची भरती ४०,००० वरून २५,००० पर्यंत कमी केली आहे. तसेच, भारतातील ग्लोबल कॅपॅबिलिटी सेंटर्समध्ये (GCC) ५,००० ते ३०,००० पदे कमी झाल्याचा अंदाज आहे.
गुंतवणुकीवर काय परिणाम?
आयटी कंपन्या आता तासावर आधारित बिलिंगऐवजी 'आउटकम-बेस्ड' मॉडेलकडे वळत आहेत. याचा परिणाम IT इंडेक्सवर झाला असून तो २७% पर्यंत घसरला आहे. सध्या आयटी क्षेत्रात ५३% ते ६०% कामगारांकडे AI साठी आवश्यक कौशल्ये नसल्याची मोठी समस्या आहे. आगामी तिमाही निकालांमध्ये कंपन्यांचे मार्जिन आणि महसुलातील स्थिरता कशी राहते, हे पाहणे गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे ठरेल.