Gartner च्या नवीन रिपोर्टनुसार, AI मुळे वाढलेली विजेची मागणी कंपन्यांना स्वतःचे वीज उत्पादक बनण्यास भाग पाडणार आहे. यातून **$10 ट्रिलियन** ची मोठी संधी निर्माण होत असून, भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी डेटा सेंटर आणि वीज क्षेत्रातील शेअर्सवर लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे.
ऊर्जा क्षेत्रात मोठा बदल
जगभरात AI डेटा सेंटर्सची मागणी वाढत असल्याने विजेचा वापरही प्रचंड वाढला आहे. गार्टनरच्या मते, यामुळे कॉर्पोरेट कंपन्या केवळ वीज ग्राहक न राहता स्वतःचे 'ऊर्जा उत्पादक' बनतील. 2030 पर्यंत हे मार्केट $10 ट्रिलियन पर्यंत पोहोचण्याची शक्यता आहे. भारतामध्येही डेटा सेंटर्सची मोठी लाट असल्याने, वीज निर्मिती, वितरण आणि EPC कंपन्यांसाठी ही एक मोठी व्यावसायिक संधी ठरत आहे.
IT क्षेत्रासाठी नवे आव्हान: 'AI FinOps'
केवळ ऊर्जेचा प्रश्न नाही, तर IT क्षेत्रातही मोठे बदल अपेक्षित आहेत. AI च्या वापरामुळे कंपन्यांचे बजेट वेगाने खर्च होत आहे, ज्याला 'कॉस्ट-एक्झॉशन' असे म्हटले जात आहे. यामुळे भारतीय IT कंपन्यांमध्ये आता 'AI FinOps' सेवांना मागणी वाढेल. खर्चावर नियंत्रण ठेवणारी आणि कार्यक्षमता वाढवणारी टूल्स देणाऱ्या कंपन्यांचे महत्त्व आगामी काळात वाढणार आहे.
गुंतवणूकदारांनी कोणत्या धोक्यांकडे लक्ष द्यावे?
हा बदल संधी देणारा असला तरी, सिस्टमिक धोकेही आहेत. स्वायत्त AI एजंट्सच्या वाढत्या वापरामुळे डिजिटल पायाभूत सुविधांवर ताण येऊ शकतो. तसेच, विमा कंपन्या (Insurance Industry) आता AI लायबिलिटीबाबत कडक नियम लागू करू शकतात, ज्यामुळे कंपन्यांचा अनुपालन खर्च (Compliance Cost) वाढू शकतो. गुंतवणूकदारांनी आता कंपन्यांच्या कॅपिटल ॲलोकेशन धोरणांकडे आणि AI मुळे होणाऱ्या प्रत्यक्ष नफ्याकडे बारकाईने लक्ष दिले पाहिजे.