OpenAI च्या माजी इंजिनिअरला, अब्दुल रहमान अलफोजानला, अमेरिकन फेडरल एजन्सीने (FBI) अटक केली आहे. त्याने कंपनीच्या कॉन्फरन्स रूममध्ये छुप्या पद्धतीने रेकॉर्डिंग डिव्हाईस बसवल्याचा आरोप आहे. कंपनीने कोणतीही संवेदनशील माहिती चोरीला गेली नसल्याचे स्पष्ट केले असले तरी, AI क्षेत्रातील अंतर्गत सुरक्षेबाबत मोठे प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.
काय आहे प्रकरण?
अमेरिकन फेडरल अधिकाऱ्यांनी OpenAI च्या सॅन फ्रान्सिस्को मुख्यालयातून माजी इंजिनिअर अब्दुल रहमान अलफोजान याला अटक केली आहे. ३० सप्टेंबर २०२६ रोजी कंपनीच्या सुरक्षा टीमला एका एक्झिक्युटिव्ह कॉन्फरन्स रूममध्ये संशयास्पद रेकॉर्डिंग डिव्हाईस आढळले होते. हे डिव्हाईस टेलिव्हिजनच्या मागे लपवून आणि USB पोर्टद्वारे कनेक्ट केलेले होते, ज्याद्वारे उच्चस्तरीय बैठकींचे ऑडिओ ट्रान्समिट केले जात होते. तपासाअंती ९ ऑक्टोबर २०२६ रोजी FBI ने अलफोजानला ताब्यात घेतले.
डेटा सुरक्षिततेवर कंपनीचे स्पष्टीकरण
OpenAI ने स्वतःच्या अंतर्गत AI डायग्नोस्टिक टूल्सचा वापर करून या हार्डवेअरचा मागोवा घेतला आणि अलफोजानला ओळखले. कंपनीने स्पष्ट केले आहे की, या घटनेमुळे कोणतेही प्रोप्रायटरी मॉडेल वेट्स (Proprietary Model Weights), सोर्स कोड किंवा ग्राहकांचा संवेदनशील डेटा चोरीला गेलेला नाही. या घटनेनंतर संबंधित इंजिनिअरला त्वरित कामावरून काढून टाकण्यात आले आहे.
AI क्षेत्रासाठी धोक्याची घंटा
जरी डेटा लीक झाला नसल्याचे कंपनीने सांगितले असले तरी, ही घटना AI क्षेत्रासाठी एक गंभीर इशारा मानली जात आहे. गुंतवणूकदार आणि भागधारकांसाठी हे प्रकरण 'इनसाइडर थ्रेट' (Insider Threat) म्हणजेच अंतर्गत सुरक्षेच्या जोखमीकडे निर्देश करते. सुपरइंटेलिजन्स तंत्रज्ञान विकसित करताना कंपन्यांच्या बौद्धिक संपदेची (Intellectual Property) सुरक्षा ही सर्वात महत्त्वाची बाब असते.
OpenAI ही एक खाजगी कंपनी असली तरी, ती Microsoft सारख्या मोठ्या कंपन्यांची प्रमुख धोरणात्मक भागीदार आहे. अशा स्वरूपाच्या सुरक्षेतील त्रुटींमुळे भविष्यातील धोरणात्मक निर्णय आणि विश्वासार्हतेवर परिणाम होऊ शकतो. फेडरल सरकारी वकिलांनी या प्रकरणाकडे 'काउंटर इंटेलिजन्स' (Counterintelligence) म्हणून पाहिले असून, देशांतर्गत AI तंत्रज्ञानाचे रक्षण करणे ही आता राष्ट्रीय सुरक्षेची प्राथमिकता बनली आहे.