युक्रेनमधील स्टारलिंक सेवेमध्ये आलेल्या तांत्रिक बिघाडामुळे आता युरोपीय देशांनी स्वतःचे सार्वभौम सॅटेलाईट नेटवर्क उभारण्याचा निर्णय घेतला आहे. यामुळे अंतराळ तंत्रज्ञान क्षेत्रात सरकारी गुंतवणुकीचा ओघ वाढण्याची शक्यता आहे.
युक्रेनमधील युद्धभूमीवर SpaceX च्या Starlink सेवेवर अवलंबून राहणे युरोपीय युनियनसाठी आता चिंतेचा विषय ठरले आहे. अलीकडेच झालेल्या कनेक्टिव्हिटीच्या समस्यांमुळे लष्करी दळणवळण आणि ड्रोन ऑपरेशन्सवर परिणाम झाला, ज्यामुळे EU ने आता स्वतःची स्वदेशी सॅटेलाईट यंत्रणा विकसित करण्याच्या हालचाली सुरू केल्या आहेत. ब्रुसेल्समध्ये झालेल्या चर्चेनुसार, खासगी तंत्रज्ञानावर जास्त अवलंबून राहणे ही एक धोरणात्मक कमजोरी असल्याचे मत व्यक्त करण्यात आले आहे.
स्पेस टेक क्षेत्रासाठी संधी
जागतिक एरोस्पेस आणि डिफेन्स क्षेत्रासाठी ही एक मोठी संधी मानली जात आहे. सॅटेलाईट कॉन्स्टेलेशन उभारणे ही अत्यंत खर्चिक बाब असली तरी, सरकार आता स्वतःच्या सुरक्षित कम्युनिकेशन्सवर भर देत आहे. येत्या काळात या प्रकल्पांसाठी मिळणारे सरकारी कंत्राट आणि त्यासंबंधीच्या कालमर्यादांवर गुंतवणूकदारांचे लक्ष असणे गरजेचे आहे.
मोठे आव्हान काय?
Starlink सारख्या प्रस्थापित जाळ्याशी स्पर्धा करणे हे युरोपीय देशांसाठी आव्हानात्मक आहे. लो अर्थ ऑर्बिटमध्ये (Low Earth Orbit) हजारो सॅटेलाईट्स प्रक्षेपित करणे आणि त्यांचे मेंटेनन्स करणे यासाठी प्रचंड भांडवल आणि तज्ज्ञांची गरज आहे. युरोपला या तंत्रज्ञानापर्यंत पोहोचण्यासाठी मोठा वेळ लागू शकतो. सध्यातरी या महागड्या प्रकल्पासाठी कोणती कंपन्या किंवा कंसोर्टियम निवडले जातात, यावरच या क्षेत्राचे भविष्य अवलंबून असेल.