प्रवासाचे नियोजन आता अधिक गुंतागुंतीचे झाले असून ग्राहक प्रत्येक ट्रिपसाठी तब्बल ६५ डिजिटल टचपॉइंट्स वापरत आहेत. MakeMyTrip आणि EaseMyTrip सारख्या भारतीय कंपन्यांसाठी आता ग्राहकांना टिकवून ठेवण्यासाठी AI मध्ये मोठी गुंतवणूक करणे अनिवार्य झाले आहे.
प्रवासाचे नियोजन आता केवळ बुकिंगपर्यंत मर्यादित राहिलेले नाही. 'स्किफ्ट रिसर्च' आणि 'मॅकेंजी अँड कंपनी'च्या अभ्यासानुसार, २०२६ मध्ये एका प्रवाशाने प्रवासाच्या नियोजनादरम्यान वापरलेल्या डिजिटल टचपॉइंट्सची संख्या ६५ पर्यंत वाढली आहे, जी २०१८ मध्ये केवळ ४५ होती. सोशल मीडिया, सर्च इंजिन्स, AI असिस्टंट्स आणि ट्रॅव्हल प्लॅटफॉर्म्स यांच्यातील या सततच्या हालचालींमुळे ग्राहकांचा डेटा विखुरला जात आहे.
ओटा (OTA) क्षेत्रासमोरचे आव्हान
ऑनलाईन ट्रॅव्हल एजन्सीजसाठी (OTAs) ग्राहकांना आपल्या प्लॅटफॉर्मवर टिकवून ठेवणे मोठे आव्हान बनले आहे. जेव्हा एखादा ग्राहक AI सर्च टूलवरून बुकिंग साईटवर जातो आणि त्याचा जुना डेटा गहाळ होतो, तेव्हा त्याला येणारी अडचण (Friction) थेट स्पर्धक कंपन्यांच्या फायद्याची ठरते. हे रोखण्यासाठी कंपन्या आता डेटा कन्टिन्युइटी (Data Continuity) वर लक्ष केंद्रित करत आहेत, जेणेकरून ग्राहकाचा अनुभव अखंड राहील.
AI चा प्रभाव आणि गुंतवणूक
AI आता प्रवासाच्या सुरुवातीच्या टप्प्यावरच (Discovery Phase) महत्त्वाची भूमिका बजावत आहे. MakeMyTrip सारख्या भारतीय कंपन्या व्हॉईस सर्च आणि पर्सनलाईज्ड इटिनररी (Itinerary) सारखी साधने आणून बाजारात आपली पकड मजबूत करत आहेत. मात्र, गुंतवणूकदारांनी हे लक्षात घेतले पाहिजे की, या तंत्रज्ञानासाठी होणारा मोठा भांडवली खर्च (Capital Spending) अल्पकाळात कंपनीच्या नफ्यावर (Profit Margins) ताण आणू शकतो.
आगामी काळात, कंपन्या किती प्रभावीपणे ग्राहकांना सुरुवातीपासून शेवटपर्यंत आपल्या प्लॅटफॉर्मवर ठेवतात आणि या तंत्रज्ञानाचा वापर करून कन्वर्जन रेट (Conversion Rate) वाढवतात, यावरच या शेअरची भविष्यातील कामगिरी अवलंबून असेल.