जुलै २०२६ मध्ये अमेरिकेतील १०० हून अधिक वॉटर सिस्टिम्सना सायबर हल्ल्याचा फटका बसला आहे. हॅकर्सनी AI चा वापर करून Rockwell Automation, Schneider Electric आणि Siemens च्या उपकरणांमधील त्रुटींचा फायदा घेतल्याने गुंतवणूकदारांमध्ये चिंतेचे वातावरण आहे.
अमेरिकेतील 'सायबरसिक्युरिटी अँड इन्फ्रास्ट्रक्चर सिक्युरिटी एजन्सी' (CISA) ने अधिकृतपणे पुष्टी केली आहे की, जुलै २०२६ मध्ये १०० हून अधिक वॉटर आणि वेस्टवॉटर ट्रीटमेंट प्लांट्सना सायबर हल्ल्याचा लक्ष्य बनवण्यात आले. या हल्ल्यांमुळे देशाचा पाणीपुरवठा बंद झाला नसला तरी, अनेक ठिकाणी पाणीपुरवठ्यात अडथळे आले आणि आपत्कालीन शटडाऊन करावे लागले.\n\nहॅकर्सनी कशाचा वापर केला?\n\nया हल्ल्यात प्रामुख्याने 'प्रोग्रामेबल लॉजिक कंट्रोलर्स' (PLC) ला लक्ष्य करण्यात आले. हे कंट्रोलर्स फॅक्टरी आणि युटिलिटी प्लांट्सचे 'डिजिटल ब्रेन' म्हणून ओळखले जातात, जे पाण्याचा दाब आणि केमिकल ट्रीटमेंटसारख्या प्रक्रिया नियंत्रित करतात. हॅकर्सनी AI-आधारित टूल्स वापरून असे स्क्रिप्ट्स तयार केले, ज्याद्वारे त्यांनी सुरक्षा यंत्रणांना चकवा देऊन या कंट्रोलर्सच्या सेटिंग्ज रिमोटली बदलल्या.\n\nगुंतवणूकदारांसाठी धोक्याची घंटा?\n\nया घटनेमुळे Rockwell Automation, Schneider Electric आणि Siemens सारख्या जागतिक कंपन्यांच्या उपकरणांच्या सुरक्षेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. अनेक जुन्या फॅसिलिटीजमध्ये ही उपकरणे इंटरनेटशी थेट जोडलेली असल्याने ती असुरक्षित ठरली आहेत.\n\nगुंतवणूकदारांसाठी दोन मुख्य बाबी महत्त्वाच्या आहेत:\n१. वाढता खर्च: कंपन्यांना आता सायबरसुरक्षेवर प्रचंड गुंतवणूक करावी लागणार आहे, ज्याचा परिणाम त्यांच्या मार्जिनवर होऊ शकतो.\n२. सरकारी नियम: सरकार आता पायाभूत सुविधांच्या सुरक्षेसाठी कडक कायदे लागू करण्याच्या तयारीत आहे, ज्यामुळे कंपन्यांवर अतिरिक्त कायदेशीर आणि आर्थिक दबाव वाढू शकतो.\n\nसध्याचे इंटेलिजन्स रिपोर्ट या हल्ल्यामागे इराणशी संबंधित हॅकर्सचा हात असल्याचे संकेत देत आहेत, ज्यामुळे हे केवळ तांत्रिक संकट नसून भू-राजकीय (Geopolitical) संकटही बनले आहे. आता या कंपन्यांचे मॅनेजमेंट सायबरसुरक्षेबाबत काय पावले उचलतात आणि याचा नवीन रेव्हेन्यू स्ट्रीम म्हणून वापर कसा करतात, यावर शेअर मार्केटचे लक्ष असेल.