आंध्र प्रदेश सरकार अमरावतीत देशातील पहिली विशेष 'क्वांटम आणि एआय युनिव्हर्सिटी' स्थापन करत आहे. यासाठी इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालयाकडून **₹730.70 कोटींचा** भरघोस निधी मंजूर करण्यात आला असून, याद्वारे **8,000** हून अधिक विद्यार्थ्यांना अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाचे प्रशिक्षण दिले जाणार आहे.
आंध्र प्रदेश सरकारने अमरावतीत क्वांटम आणि एआय (AI) विषयावर आधारित विशेष विद्यापीठ उभारण्याचा निर्णय घेतला आहे. नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ इलेक्ट्रॉनिक्स अँड इन्फॉर्मेशन टेक्नॉलॉजी (NIELIT) च्या अधिपत्याखाली हे विद्यापीठ काम करेल. क्वांटम कम्प्युटिंग, मशीन लर्निंग, व्हीएलएसआय (VLSI) आणि हाय-परफॉर्मन्स चिप डिझाइन यांसारख्या आव्हानात्मक क्षेत्रांत कुशल मनुष्यबळ तयार करणे, हे या विद्यापीठाचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.
शैक्षणिक पायाभूत सुविधा आणि विस्तार
या प्रकल्पासाठी सरकारने 8.5 एकर जागा निश्चित केली असून, सुरुवातीचे शैक्षणिक कामकाज गुंटूर येथील आचार्य नागार्जुन विद्यापीठाच्या कॅम्पसधून चालवले जाईल. पुढील पाच वर्षांत सुमारे 8,250 विद्यार्थ्यांना पदवी आणि प्रमाणपत्र अभ्यासक्रमांचे प्रशिक्षण देण्याचे सरकारचे नियोजन आहे. शैक्षणिक दर्जा उंचावण्यासाठी आयआयटी तिरुपती (IIT Tirupati) आणि आयआयआयटी श्री सिटी (IIIT Sri City) सोबतही सहकार्य मिळवण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत.
प्रायव्हेट पार्टनरशिपवर स्पष्टीकरण
या प्रकल्पात NVIDIA च्या सहभागाबाबत मोठी स्पष्टता देण्यात आली आहे. NVIDIA ही थेट विद्यापीठाची भागीदार नसून, ती राज्य सरकारच्या 'एआय लिव्हिंग लॅब्स फाऊंडेशन' (AI Living Labs Foundation) या उपक्रमाशी संबंधित असेल. या अंतर्गत कृषी, आरोग्य आणि फिनटेक क्षेत्रात एआयचा वापर कसा वाढवता येईल, यावर संशोधन केले जाईल. तसेच, हार्डवेअर खरेदीसाठी सरकारने 'गव्हर्नमेंट ई-मार्केटप्लेस' (GeM) वरून खुली निविदा प्रक्रिया राबवण्याचा निर्णय घेतला आहे, ज्यामुळे कोणत्याही एकाच कंपनीचे वर्चस्व राहणार नाही.
प्रकल्पाचे भविष्य
₹730.70 कोटींचा निधी टप्प्याटप्प्याने वितरित केला जाणार आहे. आता सर्वांचे लक्ष या निधीचा वेळेत वापर आणि प्रत्यक्ष लॅबच्या उभारणीवर असणार आहे. 'हब अँड स्पोक' मॉडेलद्वारे तंत्रज्ञान शिक्षणाचा विस्तार करून पाच वर्षांत आपले उद्दिष्ट पूर्ण करण्यावर राज्य सरकारचा भर आहे.
