रुपयाचे मूल्य टिकवून ठेवण्यासाठी Reserve Bank of India (RBI) ने ऑक्टोबरच्या पहिल्या पंधरवड्यात तब्बल **$18.2 अब्ज** किमतीचे डॉलर्स विकले आहेत. या वर्षातील ही सर्वात मोठी मध्यवर्ती बँकेची हस्तक्षेप मोहीम ठरली आहे.
रुपयाची घसरण रोखण्यासाठी RBI ने मोठी पावले उचलली आहेत. १ ते १६ ऑक्टोबर या काळात केलेल्या या विक्रमी विक्रीमुळे बाजारात चलनाचा पुरवठा कायम ठेवण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. परकीय गुंतवणूकदारांनी भारतीय बाजारातून मोठ्या प्रमाणात भांडवल काढून घेतल्याने आणि तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे रुपयावर मोठा दबाव निर्माण झाला होता.\n\n### बाजारावरील दबाव का वाढला?\n\nरुपयावर सध्या दुहेरी संकट आहे. एकीकडे परकीय गुंतवणूकदार (FPI) भारतीय शेअर्समधून पैसे काढून घेत आहेत, तर दुसरीकडे कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे आयातीचा खर्च वाढला आहे. सप्टेंबरमध्ये काही विशेष डिपॉझिट स्कीम्स बंद झाल्याने रुपयाला मिळणारा आधार कमी झाला होता, ज्यामुळे तो जागतिक घडामोडींना अधिक संवेदनशील बनला आहे.\n\n### परकीय चलन साठ्यात घट\n\nRBI च्या या आक्रमक विक्रीचा परिणाम देशाच्या परकीय चलन साठ्यावर (Forex Reserves) स्पष्ट दिसत आहे. सप्टेंबरच्या सुरुवातीला $785.706 अब्ज या उच्चांकावर असलेला साठा आता मध्य-ऑक्टोबरपर्यंत घसरून $721.016 अब्ज वर आला आहे. जरी हा साठा अजूनही ऐतिहासिकदृष्ट्या मोठा असला, तरी जलद गतीने होणारी ही घट भविष्यातील आव्हानांबाबत चिंता वाढवणारी आहे.\n\n### भविष्यातील आव्हाने\n\nगुंतवणूकदारांचे लक्ष आता RBI च्या 'फॉर्वर्ड बुक' कडे लागले आहे. ऑगस्टअखेरपर्यंत बँकेची नेट शॉर्ट पोझिशन $200.06 अब्ज इतकी होती. डॉलरची जागतिक मागणी अशीच कायम राहिल्यास, RBI ला बाजारातील लिक्विडिटी व्यवस्थापित करण्यासाठी किती प्रमाणात हस्तक्षेप सुरू ठेवावा लागेल, याकडे आता अर्थतज्ज्ञांचे लक्ष लागले आहे.