केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी स्पष्ट केले आहे की, रुपयातील अस्थिरता रोखण्यासाठी RBI सक्रिय पावले उचलत आहे. फॉरेक्स डेरिव्हेटिव्ह्जवरील नवीन नियमांमुळे आज रुपया **62 पैशांनी** वधारला असून, कंपन्यांच्या वाढत्या हेजिंग खर्चावर गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.
रुपयाला स्थिरता देण्याचा प्रयत्न
ब्लूमबर्ग न्यू इकॉनॉमी फोरममध्ये बोलताना अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी स्पष्ट केले की, जागतिक बाजारपेठेतील दबावामुळे रुपयामध्ये होणारी अतिरिक्त घसरण रोखण्यासाठी Reserve Bank of India (RBI) कटीबद्ध आहे. गेल्या वर्षभरापासून जागतिक आर्थिक स्थितीमुळे भारतीय रुपयावर सतत दबाव दिसून येत होता.
नवीन नियमांचे परिणाम
10 ऑक्टोबर 2026 रोजी RBI ने फॉरेक्स मार्केटमधील सट्टा (speculation) कमी करण्यासाठी नवीन नियमावली लागू केली. यामध्ये रद्द केलेल्या फॉरेक्स डेरिव्हेटिव्ह करारांच्या री-बुकिंगवर निर्बंध आणले आहेत, तसेच बँकांना विशिष्ट व्यवहारांसाठी 20% कॅश 'फॉरेन एक्सचेंज रिस्क रिझर्व्ह' (FERR) ठेवणे अनिवार्य केले आहे. या निर्णयाचा तात्काळ परिणाम म्हणून आजच्या सत्रात रुपया 62 पैशांनी वधारला आहे.
कॉर्पोरेट जगतासमोर नवीन आव्हाने
या धोरणात्मक बदलांमुळे बाजारात स्थिरता येण्याची अपेक्षा असली तरी, कंपन्यांसाठी हेजिंगचा खर्च वाढणार आहे. विश्लेषकांच्या मते, या नवीन नियमांमुळे हेजिंग खर्च 80 ते 150 बेसिस पॉइंट्सने वाढू शकतो. विशेषतः आयात करणाऱ्या कंपन्यांच्या (import-dependent companies) नफ्यावर (Profit Margins) येणाऱ्या काही तिमाहीत याचा मोठा दबाव पाहायला मिळू शकतो.
भविष्यातील वाटचाल
सध्या बँका या नवीन ऑपरेशनल नियमांशी जुळवून घेत आहेत. गुंतवणूकदार आता परदेशी पोर्टफोलिओ आउटफ्लो आणि कच्च्या तेलाच्या किमतींकडे (Crude Oil Prices) बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत. तसेच, आगामी तिमाही निकालांमध्ये मोठ्या कंपन्यांच्या व्यवस्थापनाकडून हेजिंग खर्चाबाबत काय भाष्य केले जाते, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
