United Spirits आणि Associated Alcohol & Breweries सारख्या प्रमुख अल्कोहोल उत्पादकांनी FSSAI च्या नियमांना हायकोर्टात आव्हान दिले आहे. नियामक संस्थांना स्पिरिट्समध्ये नैसर्गिक चवीसारख्या कृत्रिम फ्लेवर्सचा वापर आक्षेपार्ह वाटतो, ज्यामुळे लेबलिंगमध्ये बदल होण्याची शक्यता आहे. सध्या हा विषय कायदेशीर पुनरावलोकनाखाली असून, उद्योग संघटना कंपन्यांच्या बाजूने उभ्या आहेत.
FSSAI च्या नियमांवर कंपन्यांचे आक्षेप
Diageo India ची उपकंपनी असलेल्या United Spirits आणि Associated Alcohol & Breweries यांनी अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरण (FSSAI) च्या नवीन निर्देशांना आव्हान देण्यासाठी अनुक्रमे मुंबई आणि मध्यप्रदेश हायकोर्टात याचिका दाखल केल्या आहेत. हे कायदेशीर आव्हान स्पिरिट्समध्ये वापरल्या जाणाऱ्या फ्लेवर्स (Flavors) आणि विशिष्ट अल्कोहोलिक पेयांच्या लेबलिंग (Labeling) संबंधी FSSAI च्या आदेशामुळे निर्माण झाले आहे.
कोणत्या ब्रँड्सवर प्रश्नचिन्ह?
नियामक संस्थेने McDowell’s No. 1 Rum, Antiquity Blue Whisky, Royal Challenge Whisky, Bagpiper Deluxe Whisky आणि Old Monk Rum च्या काही व्हेरिएंट्सवर (Variants) कृत्रिम फ्लेवर्स वापरून नैसर्गिक चव निर्माण केल्याचा आरोप केला आहे. FSSAI च्या म्हणण्यानुसार, या पद्धती अन्न सुरक्षा आणि मानक (अल्कोहोलिक पेये) नियम, 2018 चे उल्लंघन करतात. नियमानुसार, काही प्रमाणात फ्लेवरिंगला परवानगी असली तरी, ते मूळ स्पिरिटचीच चव पुन्हा तयार करण्यासाठी वापरले जाऊ नये, असे FSSAI ने स्पष्ट केले आहे.
कंपन्यांची बाजू आणि उद्योग संघटनांचा पाठिंबा
यावर कंपन्यांचे म्हणणे आहे की, त्यांची सध्याची उत्पादन आणि लेबलिंग पद्धत ही दीर्घकाळापासून चालत आलेल्या उद्योग पद्धती आणि सध्याच्या कायदेशीर चौकटीचे पालन करते. या कायदेशीर लढ्याला Confederation of Indian Alcoholic Beverage Companies (CIABC) आणि International Spirits & Wines Association of India (ISWAI) सारख्या उद्योग संघटनांचा पाठिंबा मिळत आहे. त्या नियामक आवश्यकतांमध्ये अधिक स्पष्टता आणण्याची मागणी करत आहेत.
गुंतवणूकदारांसाठी काय आहे महत्त्वाचे?
गुंतवणूकदारांसाठी, ही परिस्थिती नियामक जोखमीचा (Regulatory Risk) एक नवीन पैलू दर्शवते. United Spirits ने नियामक फाइलिंगमध्ये नमूद केले आहे की, या आदेशांचा अद्याप त्यांच्या आर्थिक किंवा कामकाजावर कोणताही मोठा परिणाम झालेला नाही. तथापि, जर कोर्टाने नियामक संस्थेच्या बाजूने निकाल दिला, तर उत्पादकांना विशिष्ट कृत्रिम फ्लेवर्स काढून टाकण्यासाठी उत्पादन लेबल बदलणे किंवा पेये पुन्हा तयार करणे यासारख्या आव्हानांना सामोरे जावे लागू शकते. यामुळे अतिरिक्त खर्च आणि उत्पादन किंवा वितरणात संभाव्य विलंब होऊ शकतो.
पुढील घडामोडींवर लक्ष
सध्या हा विषय न्यायालयाच्या विचाराधीन असल्याने, गुंतवणूकदारांनी कोणत्याही तात्पुरत्या आदेशांवर लक्ष ठेवले पाहिजे, ज्यामुळे आव्हानित ब्रँड्सच्या विक्री किंवा विपणन (Marketing) प्रभावित होऊ शकते. पुढील काही महिन्यांसाठी एक महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे कंपन्यांना नैसर्गिक आणि कृत्रिम फ्लेवर प्रोफाइलमध्ये स्पष्टपणे फरक करण्यासाठी त्यांची लेबलिंग अद्ययावत करावी लागतील का, कारण याचा ग्राहकांच्या धारणा आणि भविष्यातील विपणन धोरणांवर परिणाम होऊ शकतो. हा संघर्ष अल्कोहोल उद्योगावरील नियामक दबावावर प्रकाश टाकतो.