मिनेसोटा राज्याने लागू केलेल्या AI-जनरेटेड नग्न फोटोंवरील बंदीला अमेरिकन फेडरल कोर्टाने तात्पुरती स्थगिती दिली आहे. यामुळे xAI ला मोठा दिलासा मिळाला असून, कंपनीला प्रति उल्लंघन **$5,00,000** चा दंड आकारला जाण्याचा धोका सध्या टळला आहे.
काय आहे नेमका वाद?
८ व्या यु.एस. सर्किट कोर्ट ऑफ अपील्सने २ ऑक्टोबर २०२६ रोजी दिलेल्या आदेशानुसार, मिनेसोटा राज्याच्या नवीन नियमांना तात्पुरती स्थगिती दिली आहे. मिनेसोटाने १ ऑगस्ट २०२६ रोजी असा कायदा लागू केला होता, जो AI द्वारे बनवलेल्या संमतीशिवाय (non-consensual) लैंगिक सामग्रीला प्रतिबंधित करतो. या कायद्यानुसार, कंपनीला प्रत्येक उल्लंघनासाठी तब्बल $5,00,000 पर्यंत दंड होऊ शकत होता.
xAI ची भूमिका आणि युक्तिवाद
एलन मस्क यांच्या मालकीच्या xAI ने या कायद्याला कोर्टात आव्हान दिले होते. कंपनीचा असा युक्तिवाद आहे की, 'Grok Imagine' टूलमध्ये हानिकारक सामग्री रोखण्यासाठी आधीच सुरक्षा प्रोटोकॉल बसवण्यात आले आहेत. तसेच, हा कायदा मुक्त भाषणाच्या (First Amendment) अधिकारांचे उल्लंघन करत असल्याचे कंपनीचे म्हणणे आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी धोक्याची घंटा
या प्रकरणाकडे बाजार तज्ज्ञ अत्यंत गांभीर्याने पाहत आहेत. अमेरिकेतील विविध राज्यांमध्ये AI बाबतचे नियम वेगवेगळे असल्यास, कंपन्यांना ते पाळणे अत्यंत कठीण जाणार आहे. यामुळे ऑपरेशनल खर्च वाढू शकतो आणि कायदेशीर अनिश्चितता निर्माण होऊ शकते. जर विविध राज्यांचे नियम एकमेकांशी विसंगत असतील, तर AI कंपन्यांना त्यांच्या जागतिक विस्तारात अडचणी येऊ शकतात. कोर्टाचा अंतिम निकाल हा भविष्यातील AI धोरणांसाठी एक महत्त्वाचा 'प्रेसीडेंट' (Precedent) ठरणार आहे.