Modal Motors नावाची स्टार्टअप कंपनी आता अशा इलेक्ट्रिक मोटर्स बनवत आहे ज्यामध्ये दुर्मिळ खनिजांचा (Rare-earth magnets) वापर केला जाणार नाही. परकीय पुरवठ्यावरील अवलंबित्व कमी करण्यासाठी हे एक मोठे पाऊल मानले जात आहे.
सप्लाय चेनचे वाढते संकट
इलेक्ट्रिक वाहने (EVs) आणि औद्योगिक रोबोटिक्समध्ये वापरल्या जाणाऱ्या मोटर्ससाठी निओडिमियम (Neodymium) सारख्या दुर्मिळ खनिजांची गरज असते. मात्र, याचा पुरवठा काही मोजक्या देशांच्या हातात असल्याने उत्पादक कंपन्यांवर मोठे संकट आहे. हेच संकट ओळखून ऑटोमोबाईल क्षेत्रातील तज्ज्ञ मायकेल व्हॅन स्टेनबर्ग यांच्या नेतृत्वाखालील Modal Motors ने यावर उपाय शोधायला सुरुवात केली आहे.
नवीन तंत्रज्ञानाची वैशिष्ट्ये
ही स्टार्टअप कंपनी सध्या दोन महत्त्वाच्या उत्पादनांवर काम करत आहे:
१. Compact Motor: ड्रोन आणि औद्योगिक उपकरणांसाठी उपयुक्त.
२. Hybrid Enigma Drive: कमी जागेत बसणारी आणि रोबोटिक्ससाठी उपयुक्त अशी फ्लॅट मोटर.
गुंतवणूकदारांसाठी आव्हान काय?
पारंपारिक मोटर्समध्ये वापरल्या जाणाऱ्या मॅग्नेट्समुळे उत्तम टॉर्क आणि कार्यक्षमता मिळते. आताModal Motors हे तंत्रज्ञान खनिजांशिवाय तशीच कामगिरी करून दाखवू शकते का, यावर उद्योगाचे लक्ष आहे. जर हे तंत्रज्ञान यशस्वी ठरले, तर कंपन्यांना चीन किंवा इतर देशांवरील अवलंबित्व कमी करणे सोपे होईल.
जागतिक स्तरावर खनिज हक्कांवरून सुरू असलेल्या संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर, अशाप्रकारचे 'डिस्रप्टिव्ह' तंत्रज्ञान भविष्यात औद्योगिक क्षेत्रात मोठी क्रांती घडवून आणू शकते.