AI डेटा सेंटर्सच्या प्रचंड वीज मागणीमुळे या तिमाहीत गॅस टर्बाइन ऑर्डर्समध्ये तब्बल **71%** वाढ झाली आहे. आता एकूण **38 GW** ची मागणी नोंदवली गेली आहे, जी एक नवीन रेकॉर्ड आहे. मात्र, या वाढत्या मागणीमुळे पुरवठ्यावर मोठा ताण आला असून टर्बाइनच्या किमतीतही मोठी वाढ झाली आहे.
AI ची वीज भूक आणि गॅस टर्बाइनची मागणी
सध्या जगभरात आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) चा वापर वेगाने वाढत आहे. AI साठी लागणारी प्रचंड वीज पुरवण्यासाठी डेटा सेंटर्सची उभारणी वेगाने होत आहे. या डेटा सेंटर्सना २४ तास अखंडित वीज पुरवठ्याची गरज असते, जी सौर किंवा पवन ऊर्जा देऊ शकत नाही. त्यामुळे, गॅस-आधारित पॉवर प्लांट्सची मागणी पुन्हा वाढली आहे. याच कारणामुळे, या तिमाहीत गॅस टर्बाइनच्या ऑर्डर्समध्ये 71% ची वाढ होऊन त्या 38 GW पर्यंत पोहोचल्या आहेत. मागील तिमाहीच्या तुलनेत ही 29% ची वाढ आहे. अमेरिकेत या मागणीचा मोठा हिस्सा आहे, कारण तेथील टेक कंपन्या वीज निर्मितीमध्ये मोठी गुंतवणूक करत आहेत.
पुरवठ्याची समस्या आणि वाढत्या किमती
मागणी प्रचंड वाढल्याने कंपन्यांना पुरवठा करणे कठीण झाले आहे. प्रमुख कंपन्यांचे ऑर्डर बुक्स 2027 ते 2029 पर्यंत भरलेले आहेत. मागणी आणि पुरवठा यातील तफावतीमुळे गॅस टर्बाइनच्या किमतीत मोठी वाढ झाली आहे. उद्योग जगतातील आकडेवारीनुसार, 2031 मध्ये डिलिव्हरीसाठी तयार असलेल्या एका गॅस टर्बाइनची किंमत गेल्या वर्षी खरेदी केलेल्या युनिट्सपेक्षा तिप्पट असू शकते. यामुळे प्रोजेक्ट डेव्हलपर्ससाठी खर्च वाढला आहे.
कंपन्या आणि गुंतवणुकीतील जोखीम
Siemens Energy, GE Vernova आणि Mitsubishi Power यांसारख्या कंपन्या या मागणीचा फायदा घेत आहेत. Siemens Energy कडे तब्बल €73 अब्ज चे बॅकलॉग आहेत. मात्र, गुंतवणूकदारांसाठी सध्या ऑर्डर्सचे महसूल आणि नफ्यात रूपांतर करणे हे एक मोठे आव्हान आहे.
या क्षेत्रात पुरवठा साखळीतील अडचणी, उत्पादन क्षमता वाढवण्यातील समस्या आणि वीज ग्रिड्सची अपुरी क्षमता यासारखे मोठे धोके आहेत. या ऑपरेशन्समधील अडचणींमुळे कंपन्यांच्या खर्चात वाढ होऊ शकते आणि महसूल मिळण्यास विलंब होऊ शकतो.
गुंतवणूकदारांसाठी नफा मार्जिन (Profit Margins) हा महत्त्वाचा मुद्दा असेल. कंपन्यांना कच्चा माल आणि उत्पादन खर्चात झालेली वाढ ग्राहकांवर लादून नफा टिकवून ठेवावा लागेल. तसेच, डिलिव्हरी टाइमलाइन आणि पुरवठा साखळीतील स्थिरता यावरही लक्ष ठेवावे लागेल.
