IIT Kanpur च्या संशोधकांनी फुफ्फुसांच्या आजारांवरील उपचारांसाठी एक नवीन 'कार्बन-सिलिका कंपोझिट' विकसित केले आहे. हे तंत्रज्ञान औषध वितरणाची प्रक्रिया अधिक सुरक्षित करणार असून, या संशोधनामुळे औषधांमुळे होणारी पेशींची विषबाधा (Toxicity) कमी होणार आहे.
IIT Kanpur ला या नवीन मटेरियल टेक्नॉलॉजीसाठी तब्बल २० वर्षांचे पेटंट मिळाले आहे. हे तंत्रज्ञान फुफ्फुसांपर्यंत औषध पोहोचवण्याची पद्धत पूर्णपणे बदलू शकते. सध्याच्या औषध वितरण प्रणालीमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या 'पोरस सिलिका'मुळे अनेकदा फुफ्फुसांना इजा होण्याची भीती असते, त्यावर या कार्बन-सिलिका कंपोझिटने मार्ग काढला आहे.
संशोधनाचे वैशिष्ट्य काय?
प्रोफेसर संतोष के. मिश्रा यांच्या नेतृत्वाखाली हे संशोधन करण्यात आले आहे. यात कार्बन आणि सिलिकाचे मिश्रण अशा प्रकारे केले आहे की, औषध शरीरात सोडल्यानंतर हे मटेरियल नैसर्गिकरित्या विघटित (Degrade) होते. यामुळे फुफ्फुसांमध्ये फायब्रोसिस होण्याचा धोका टळतो. विशेष म्हणजे, कार्बनच्या उपस्थितीमुळे हे कण मेडिकल इमेजिंगद्वारे शरीरात कुठे आहेत, हे ट्रॅक करणे डॉक्टरांना सोपे जाणार आहे.
शेअर बाजारावर परिणाम का नाही?
हे एक महत्त्वपूर्ण शैक्षणिक आणि वैज्ञानिक संशोधन आहे. मात्र, सध्या हे तंत्रज्ञान अगदी सुरुवातीच्या टप्प्यावर असून, कोणत्याही व्यावसायिक कंपनीशी किंवा लिस्टेड स्टॉकशी याचा थेट संबंध नाही. आगामी काळात प्राण्यांवरील चाचण्या आणि त्यानंतर क्लिनिकल ट्रायल्स पार पडल्यानंतरच हे तंत्रज्ञान व्यावसायिक वापरासाठी उपलब्ध होऊ शकेल. फार्मा क्षेत्रात रस असणाऱ्या गुंतवणूकदारांसाठी ही एक महत्त्वाची शैक्षणिक प्रगती नक्कीच आहे.