Indian Council of Medical Research (ICMR) ने हिमाचल प्रदेशातील Keylong येथे 'ICMR-CHAMP' या संशोधन केंद्राची पायाभरणी केली आहे. हे केंद्र दुर्गम भागातील रहिवासी आणि लष्करी जवानांसाठी डिजिटल हेल्थ आणि ड्रोन लॉजिस्टिक्सच्या मदतीने वैद्यकीय सुविधा पुरवणार आहे.
हिमाचल प्रदेशातील अत्यंत दुर्गम भागात राहणाऱ्या लोकांसाठी आणि लष्करी जवानांसाठी आता आरोग्य सेवा सुलभ होणार आहे. केंद्रीय आरोग्य मंत्री जे.पी. नड्डा यांच्या हस्ते Keylong येथे 'Centre for High Altitude Medicine and Public Health Research' (ICMR-CHAMP) या केंद्राची पायाभरणी करण्यात आली. हे केंद्र हिमालयाच्या अति-उंचीवरील भागात राहणाऱ्या लोकांच्या आरोग्याच्या समस्यांवर विशेष संशोधन करणार आहे.\n\n### संशोधन आणि संरक्षण दलांचा मेळ\n\nहे केंद्र ICMR, Armed Forces Medical Services (AFMS) आणि AIIMS Bilaspur यांच्या संयुक्त विद्यमाने चालवले जाणार आहे. यामध्ये नागरी सार्वजनिक आरोग्य संशोधन आणि लष्करी वैद्यकीय अनुभव एकत्र करून, आपत्कालीन परिस्थितीत वेगवान प्रतिसाद आणि वातावरणाशी जुळवून घेण्याचे (Acclimatization) मानकीकरण केले जाईल. दुर्गम भागात पारंपरिक पायाभूत सुविधा पोहोचणे कठीण असते, तिथे ड्रोन लॉजिस्टिक्स आणि डिजिटल हेल्थ टूल्सचा वापर करून आरोग्य सेवा देण्याचे हे एक मोठे पाऊल आहे.\n\n### तंत्रज्ञानाचा वापर आणि स्टार्टअप्ससाठी संधी\n\nICMR ही सरकारी संस्था असली तरी, या प्रकल्पात वापरल्या जाणाऱ्या AI-आधारित डायग्नोस्टिक्स आणि ड्रोन सिस्टिम्समुळे आरोग्य तंत्रज्ञान (Health-tech) आणि लॉजिस्टिक्स क्षेत्रात काम करणाऱ्या खाजगी स्टार्टअप्ससाठी नवीन मार्ग खुले होऊ शकतात. दुर्गम भागातील देखरेख आणि आपत्कालीन वैद्यकीय वाहतुकीसाठी लागणाऱ्या तंत्रज्ञानाचे एक उत्तम मॉडेल येथे विकसित केले जात आहे.\n\n### भौगोलिक आव्हाने आणि पुढील वाटचाल\n\nLahaul आणि Spiti च्या या दुर्गम भागात संशोधन केंद्र चालवणे हे एक मोठे आव्हान आहे. अति थंडी, हवामानातील तीव्र बदल आणि मर्यादित कनेक्टिव्हिटीमुळे उपकरणांची देखभाल करणे कठीण असते. या केंद्रामुळे उच्च-उंचीवरील मानवी शरीरशास्त्र, संसर्गजन्य आजार आणि माता आरोग्य यावर महत्त्वाचा डेटा उपलब्ध होईल. भविष्यात अशाच प्रकारचे मॉडेल देशातील इतर डोंगराळ आणि आदिवासी भागांत लागू केले जाऊ शकते.