दिल्लीतील एम्स (AIIMS) रुग्णालयाने दोन मोठ्या वैद्यकीय पुरवठादारांवर, तिरुपती मेडिसाईन्स प्रा. लि. (Tirupati Medilines Pvt Ltd) आणि तारिणी मेडिकेअर इंक (Taarini Medicare Inc), पुढील दोन वर्षांसाठी सर्व निविदांमधून (tenders) बंदी घातली आहे. वारंवार निकृष्ट दर्जाची उत्पादने पुरवल्याने हा कारवाई करण्यात आली आहे.
वैद्यकीय उपकरणांचा दर्जा घसरला
दिल्लीतील अखिल भारतीय आयुर्विज्ञान संस्था (AIIMS) येथे वैद्यकीय उपकरणांच्या पुरवठ्यामध्ये वारंवार निकृष्ट दर्जाच्या तक्रारी येत होत्या. यानंतर, प्रशासनाने तिरुपती मेडिसाईन्स प्रा. लि. आणि तारिणी मेडिकेअर इंक या दोन कंपन्यांना पुढील 2 वर्षांसाठी संस्थेच्या सर्व निविदा प्रक्रियेतून वगळण्याचा निर्णय घेतला आहे.
काय होत्या तक्रारी?
या कंपन्यांकडून पुरवल्या गेलेल्या डिस्पोजेबल सिरिंजमध्ये (disposable syringes) किडे आढळल्याच्या, सुईचे हब (needle hubs) तुटलेले असण्याच्या आणि रक्ताने माखलेल्या अवस्थेत आढळण्याच्या तक्रारी होत्या. तसेच, शल्यक्रियादरम्यान (surgeries) आवश्यक असणाऱ्या यांकॉवर सक्शन सेट्समध्ये (Yankauer suction sets) व्हॅक्यूम प्रेशरमुळे (negative pressure) ट्यूब कोसळण्याच्या (tubing collapse) समस्याही समोर आल्या होत्या.
रुग्ण सुरक्षेचा प्रश्न
जरी या विशिष्ट घटनांमध्ये रुग्णांवर कोणताही विपरीत परिणाम झाला नसल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले असले, तरी अशा उपकरणांच्या बिघाडामुळे शस्त्रक्रियांच्या वेळी दृश्यमानतेत (surgical visibility) अडथळे येऊ शकतात आणि जीव वाचवणाऱ्या प्रक्रियांना (life-saving procedures) उशीर होऊ शकतो, असा धोका होता. त्यामुळे, रुग्णालयाच्या कामकाजात गंभीर समस्या निर्माण होण्याची शक्यता होती.
कंपन्यांचा बचाव आणि एम्सचा ठाम पवित्रा
चौकशीदरम्यान, तिरुपती मेडिसाईन्सने असा युक्तिवाद केला की ते केवळ वितरक (distributor) आहेत आणि त्यांच्या भागीदार कंपनी, कार्डिओमॅक इंडिया प्रा. लि. (Cardiomac India Pvt Ltd) कडून उत्पादनात दोष (manufacturing defects) असल्यास त्याची जबाबदारी त्यांची नसावी. मात्र, एम्सच्या अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले की करारातील (contractual) कंपनीच गुणवत्तेसाठी (quality compliance) पूर्णपणे जबाबदार असेल. दोन्ही कंपन्या खाजगी असल्याने, या निर्णयाचा शेअर बाजारावर (stock exchanges) कोणताही थेट परिणाम होणार नाही.
पुरवठा साखळीवर कडक नजर
एम्स रुग्णालयाने वैद्यकीय पुरवठादारांवर अधिक कडक धोरण अवलंबले असून, यापूर्वीही नोबल फार्माकेअर लिमिटेड (Noble Pharmacare Ltd) आणि वीके सर्जिक्ल्स (Veekay Surgicals) सारख्या कंपन्यांवर कारवाई झाली आहे. यापुढील काळात पुरवठादारांकडून उच्च दर्जाची उत्पादने मिळतील याची खात्री करण्यासाठी एम्स प्रशासन प्रयत्नशील आहे.