अमेरिकेतील ३० वर्षांच्या फिक्स्ड मॉर्टगेज दरांनी थेट **7.12%** चा आकडा गाठला आहे, जे मे २०२४ नंतरचे उच्चांकी स्तर आहेत. महागाईमुळे वाढलेले हे व्याजदर अमेरिकन गृहनिर्माण मागणीवर परिणाम करत असून भारतीय बाजारातील तरलतेवर (Liquidity) काय परिणाम होईल, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.
अमेरिकेत घर घेणाऱ्यांसाठी कर्ज मिळवणे आता अधिक महाग झाले आहे. १८ सप्टेंबर रोजी संपलेल्या आठवड्यात ३० वर्षांच्या फिक्स्ड मॉर्टगेज दरांनी 15 बेसिस पॉईंट्सची वाढ नोंदवत 7.12% चा टप्पा ओलांडला आहे. मे २०२४ नंतरची ही सर्वात मोठी वाढ असून गृहकर्ज 7% च्या वर गेल्यामुळे अमेरिकन अर्थव्यवस्थेसमोर मोठे आव्हान उभे राहिले आहे. दरम्यान, ५ वर्षांच्या ॲडजस्टेबल-रेट मॉर्टगेजमध्ये मात्र 6.1% अशी किरकोळ घट दिसून आली आहे.\n\n### मागणीवर परिणाम\n\nमॉर्टगेज बँकर्स असोसिएशनच्या आकडेवारीनुसार, वाढत्या व्याजामुळे खरेदीदारांचे मनोधैर्य खचले आहे. घर खरेदीसाठीच्या अर्जांमध्ये 0.8% घट झाली असून, ते गेल्या चार आठवड्यांतील नीचांकी पातळीवर आले आहेत. तसेच, रिफायनान्सिंग ॲक्टिव्हिटीमध्ये 2.6% घसरण झाली आहे, जे फेब्रुवारी २०२५ नंतरचे सर्वात कमी प्रमाण आहे. 7% चा हा मानसिक अडथळा ओलांडल्यामुळे बाजारात घर घेणाऱ्यांची संख्या घटल्याचे स्पष्ट होत आहे.\n\n### बांधकाम क्षेत्रासमोर आव्हाने\n\nयाचा थेट फटका बांधकाम क्षेत्राला बसत आहे. महागाई आणि भांडवलाचा वाढता खर्च यामुळे बिल्डर्सना नवीन प्रोजेक्ट्स पूर्ण करणे कठीण जात आहे. बांधकाम क्षेत्रातील कामगारांची मागणी मंदावली असून, घर निर्माणाचे नवीन पुरवठा साखळीतील अडथळे उद्योगाच्या वाढीला ब्रेक लावत आहेत.\n\n### भारतीय गुंतवणूकदारांवर परिणाम\n\nभारतीय बाजारासाठी हे धोरण महत्त्वाचे आहे कारण मॉर्टगेज रेट्सचा थेट संबंध अमेरिकन ट्रेझरी बाँड्सच्या उत्पन्नाशी (Yields) असतो. जेव्हा हे यील्ड्स वाढतात, तेव्हा गुंतवणूकदार सुरक्षित अमेरिकन मालमत्तेकडे वळतात. याचा अर्थ भारतीय बाजारातून FII कडून भांडवल बाहेर काढले जाण्याची शक्यता वाढते. याव्यतिरिक्त, अमेरिकेतील ग्राहकांचा खर्च कमी झाल्यास त्याचा थेट फटका अमेरिकन क्लायंटवर अवलंबून असलेल्या भारतीय IT कंपन्यांच्या ऑर्डर बुकवर बसू शकतो. आता सर्वांचे लक्ष अमेरिकेतील महागाईचे आकडे आणि फेडरल रिझर्व्हच्या पुढील भूमिकेकडे लागले आहे.