Telangana मध्ये सध्या भीषण जलसंकट आणि वीज मागणीत ५,००० MW नी वाढ झाल्यामुळे परिस्थिती गंभीर बनली आहे. एल निनोच्या प्रभावामुळे निर्माण झालेल्या या टंचाईचा फटका आता शेती आणि उद्योगांना बसताना दिसत आहे.
Telangana सध्या एकीकडे २३% पावसाच्या तुटीमुळे तर दुसरीकडे वाढत्या वीज मागणीमुळे दुहेरी संकटाचा सामना करत आहे. मुख्यमंत्री रेवंत रेड्डी यांनी रब्बी (यसांगी) हंगामात पाणी वाचवण्यासाठी भातशेती कमी करण्याचे आवाहन केले आहे. कृष्णा आणि गोदावरी खोऱ्यातील धरणांमधील पाणीसाठा आवश्यकतेपेक्षा खूपच खाली गेल्याने सरकारचे प्राधान्य आता शेतीऐवजी पिण्याच्या पाण्याला आहे.
शेती आणि जलव्यवस्थापन
राज्यातील एकूण पाणी उपलब्धता २०९ TMC इतकीच आहे, जी हंगामासाठी आवश्यक असलेल्या ४६० TMC च्या निम्म्याहून कमी आहे. जर भातशेती मोठ्या प्रमाणावर केली, तर सुमारे १० लाख एकर जमिनीवरील पीक वाया जाण्याची भीती आहे. या निर्णयामुळे बियाणे, खते आणि कीटकनाशके तयार करणाऱ्या कंपन्यांच्या मागणीवर नकारात्मक परिणाम होऊ शकतो. याशिवाय, कृषी उत्पादनात घट झाल्यास अन्नधान्याच्या किमती वाढून महागाईचा भडका उडू शकतो, ज्याकडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष आहे.
वीज ग्रीडवर मोठा ताण
ऑक्टोबर महिन्यात विजेची मागणी १५,००० MW असेल असा अंदाज होता, मात्र ती २०,००३ MW पर्यंत पोहोचली आहे. या ५,००० MW च्या तुटीमुळे सरकारला खुल्या बाजारातून महागडी वीज खरेदी करावी लागत आहे. पिके वाचवण्यासाठी राज्यातील सुमारे ३० लाख कृषी पंप संच एकाच वेळी सुरू असल्याने वीज ग्रीडवर प्रचंड ताण आला आहे. कर्नाटक, महाराष्ट्र आणि तामिळनाडूमध्येही अशीच परिस्थिती दिसून येत आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे मुद्दे
येणाऱ्या ८ ते १० महिन्यांत राज्याच्या आर्थिक स्थिरतेवर याचा परिणाम होऊ शकतो. वाढत्या वीज खरेदीमुळे डिस्कॉम्सच्या (Discoms) आर्थिक स्थितीवर ताण येईल. तसेच, धरणांमधील पाणी कमी असल्यास उद्योगांना पाणीपुरवठा मर्यादित केला जाऊ शकतो, ज्याचा फटका मॅन्युफॅक्चरिंग क्षेत्राला बसू शकतो. आता केंद्र सरकारकडून मिळणारी मदत आणि रब्बी हंगामातील पीक उत्पादन यावर राज्याच्या आर्थिक बजेटचे गणित अवलंबून असेल.