नोकऱ्यांचा अहवाल: काय सांगतोय?
अमेरिकेच्या कामगार बाजारातून (U.S. Labor Market) मार्च महिन्यासाठी आलेले आकडे थक्क करणारे आहेत. अर्थतज्ज्ञांनी (60,000) अपेक्षा केली होती, मात्र प्रत्यक्षात 1,78,000 पेक्षा जास्त नॉन-फार्म पेरोल नोकऱ्यांची भर पडली. यामुळे फेब्रुवारीतील 4.4% वरून बेरोजगारीचा दर 4.3% पर्यंत खाली आला आहे. फेब्रुवारीमध्ये नोकऱ्या कमी झाल्याची जी मोठी आकडेवारी आली होती, ती 1,33,000 पर्यंत सुधारण्यात आली आहे. आरोग्य सेवा, बांधकाम आणि वाहतूक यांसारख्या क्षेत्रांमध्ये नोकऱ्या वाढल्या, तर सरकारी नोकऱ्यांमध्ये घट कायम राहिली.
बाजारावर काय परिणाम?
या मजबूत नोकरीच्या आकडेवारीमुळे लगेचच आर्थिक बाजारात (Financial Markets) हालचाल दिसून आली. बेंचमार्क 10-वर्षांच्या यु.एस. ट्रेझरी नोटवरील यील्ड (Yield) 4 बेसिस पॉइंट्सने वाढून 4.36% वर पोहोचला. गुंतवणूकदारांनी पतधोरणाबद्दलच्या (Monetary Policy) अपेक्षा बदलल्या. याउलट, यु.एस. स्टॉक इंडेक्स फ्युचर्समध्ये (Stock Index Futures) किंचित घट झाली, ज्यात नॅस्डॅक 100 फ्युचर्स 0.2% नी खाली आले. बिटकॉइन (Bitcoin) सुमारे $67,000 च्या आसपास स्थिरावले, मात्र त्यावर तात्काळ मोठा परिणाम दिसला नाही.
फेडरल रिझर्व्हसमोरील पेचप्रसंग
सध्याच्या बाजारातील भावना (Market Sentiment) मध्य पूर्वेतील घडामोडी आणि त्याचा तेलाच्या किमतींवरील परिणाम यावर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून आहे. WTI क्रूड ऑइलचे (WTI Crude Oil) फ्युचर्स सुमारे $111.54 प्रति बॅरलच्या आसपास आहेत, ज्यामुळे महागाईवाढीची (Inflation) चिंता वाढली आहे. यामुळे काहीजण फेडरल रिझर्व्हकडून व्याजदर वाढण्याची (Interest Rate Hike) अपेक्षा करत आहेत. मात्र, फेडचे चेअरमन जेरोम पॉवेल (Jerome Powell) यांनी स्पष्ट केले आहे की, अल्पकालीन तेलाच्या किमतीतील चढ-उतारांवर फेड लगेच प्रतिक्रिया देणार नाही. तरीही, मार्च महिन्यातील नोकऱ्यांचा मजबूत अहवाल 2026 पर्यंत व्याजदर कपातीबद्दलच्या चर्चांना पुन्हा सुरूवात करू शकतो. विश्लेषकांचे म्हणणे आहे की, नोकऱ्यांच्या वाढत्या संख्येमुळे फेडला व्याजदर कमी करण्याची गरज कमी भासेल, ज्यामुळे दर कपात आणखी लांबणीवर पडू शकते. 2026 आणि 2027 पर्यंत फेडरल फंड्स रेटचे लक्ष्य 3.50%-3.75% च्या आसपास स्थिर राहण्याची शक्यता आहे. फेड स्वतः 2026 साठी 4.4% बेरोजगारीचा अंदाज व्यक्त करत आहे आणि महागाईचा अंदाज 2.7% पर्यंत वाढवला आहे.
भविष्यातील दिशा
कामगार बाजारात ताकद दिसत असली तरी, भू-राजकीय तणाव आणि उच्च ऊर्जा किमतींमुळे महागाईवाढीचा धोका कायम आहे. फेडरल रिझर्व्हचे दुहेरी उद्दिष्ट्य (Dual Mandate) - महागाई नियंत्रणात ठेवणे आणि आर्थिक वाढीला चालना देणे - यात संतुलन साधणे महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे, फेडचे पुढील धोरण येणाऱ्या डेटावर, विशेषतः महागाईच्या आकडेवारीवर अवलंबून असेल. बाजारातील सध्याची अनिश्चितता दर्शवते की, व्याजदर कपातीची अपेक्षा 2027 पर्यंत लांबण्याची शक्यता आहे.