गुंतवणूकदारांचा मूड सुधारल्याने भारतीय शेअर बाजारात तेजी दिसून आली. BSE सेन्सेक्स **553** अंकांनी वाढून **77,603** वर पोहोचला, तर NSE निफ्टी **24,200** च्या वर गेला. रुपयातील सुधारणा आणि परदेशी गुंतवणूकदारांकडून आलेल्या ताज्या **$2.59 अब्ज** च्या गुंतवणुकीमुळे ही तेजी शक्य झाली.
बाजारात अचानक उसळी!
बुधवारी भारतीय शेअर बाजारांनी जोरदार मुसंडी मारली, मागील सत्रातील सर्व नुकसानीची भरपाई केली. BSE सेन्सेक्स 553.11 अंकांनी उसळी घेऊन 77,603.57 वर स्थिरावला, तर NSE निफ्टी 148.15 अंक वाढून 24,200 च्या वर पोहोचला. मंगळवारी दोन्ही निर्देशांकांमध्ये 0.7% पेक्षा जास्त घसरण झाली होती, त्या पार्श्वभूमीवर ही उसळी महत्त्वाची आहे.
परदेशी गुंतवणुकीचा आणि रुपयाचा प्रभाव
बाजारातील सध्याच्या सकारात्मक वातावरणामध्ये परदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांची (FIIs) वाढलेली आवड हा एक महत्त्वाचा घटक आहे. सतत विक्री केल्यानंतर, परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदार (FPIs) जुलैमध्ये निव्वळ खरेदीदार बनले आहेत. त्यांनी महिन्याच्या पहिल्या दहा दिवसांत भारतीय शेअर बाजारात सुमारे $2.59 अब्ज ची गुंतवणूक केली आहे. जागतिक भांडवल व्यवस्थापकांचा भारतीय अर्थव्यवस्थेवरील वाढता विश्वास यातून दिसून येतो. या गुंतवणुकीला भारतीय रुपयाची साथ मिळाली असून, डॉलरच्या तुलनेत रुपया 5 पैशांनी मजबूत होऊन 96.11 वर पोहोचला आहे. स्थिर रुपयामुळे तेल आणि इलेक्ट्रॉनिक्स सारख्या आयात-अवलंबित क्षेत्रांतील कंपन्यांचा खर्च कमी होण्यास मदत होते.
जागतिक संकेत आणि भू-राजकीय स्थिरता
देशांतर्गत बाजारातील ही तेजी आशियाई बाजारातील सकारात्मक ट्रेंडशी जुळणारी आहे. अमेरिकेतील महागाईचा डेटा कमी आल्याने तंत्रज्ञान (Technology) क्षेत्रातील शेअर्सनी चांगली कामगिरी केली. अमेरिकेतील महागाई कमी झाल्यास, फेडरल रिझर्व्ह व्याजदर वाढवणार नाही अशी अपेक्षा वाढते, जी विकसनशील बाजारातील इक्विटीसाठी (Emerging Market Equities) सामान्यतः फायदेशीर असते. याशिवाय, होर्मुझ सामुद्रधुनीभोवतीच्या भू-राजकीय तणावात तात्पुरती घट झाली आहे. अमेरिकेने आखाती प्रदेशात नवीन शुल्क लावण्याऐवजी व्यापार करारांना प्राधान्य देण्याचा निर्णय घेतल्याने पुरवठा साखळीतील (Supply Chain) खर्चाबाबतची चिंता कमी झाली आहे. जरी कच्च्या तेलाच्या किमती $80 प्रति बॅरलच्या वर फिरत असल्या तरी, सध्याची भू-राजकीय जोखीम व्यवस्थापित करण्यायोग्य असल्याचे बाजाराने गृहीत धरले आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी लक्ष ठेवण्यासारखे घटक
सध्याची बाजारातील सुधारणा सकारात्मक बदल दर्शवत असली तरी, गुंतवणूकदार कच्च्या तेलाच्या किमती आणि रुपया यांच्यातील संबंधांवर लक्ष ठेवतील. तेलाच्या उच्च किमती भारताच्या आयात बिलावर आणि पर्यायाने रुपयाच्या स्थिरतेवर दबाव आणू शकतात. तसेच, अमेरिकेच्या आर्थिक आकडेवारीवर जागतिक बाजार कशा प्रतिक्रिया देतो यावर परदेशी गुंतवणुकीची शाश्वती अवलंबून राहील. जुलैच्या सुरुवातीच्या तेजीनंतर, कंपन्यांचे उत्पन्न (Corporate Earnings) आणि देशांतर्गत मॅक्रोइकॉनॉमिक इंडिकेटर्स (Domestic Macroeconomic Indicators) सध्याचे व्हॅल्युएशन्स (Valuations) योग्य ठरवतात की नाही, यावर बाजाराची पुढील दिशा अवलंबून असेल.